De Nederlandse overheid heeft een minister van ICT nodig anders wordt de ‘digitale overheid’ nooit een succes

Wanneer je vanuit gebruikersperspectief naar de ICT-dienstverlening van de Rijksoverheid kijkt dan is er nog veel te winnen in de kwaliteit daarvan. Een pleidooi voor een minister van Informatie en Communicatietechnologie is dan ook helemaal niet zo vreemd, al gaan bij sommigen ongetwijfeld de nekharen overeind staan vanwege de mogelijke ethische gevolgen van een té gestroomlijnde informatievoorziening. Privacy, wantrouwen u weet wel. Maar nodig is het zeker: al was het enkel en alleen om richtlijnen en randvoorwaarden te scheppen waarbinnen individuele overheidsorganen zelf hun IT ontwikkelen en de kwaliteit kunnen verbeteren. 

Uitvoeringsorganisaties doen hun best, maar klungelen met dure ICT-projecten waarbij de burger door een krakkemikkige gebruikerservaring zich alsnog afvraagt waar dat geld precies is gebleven. Ook de lokale overheden scoren niet goed op ICT, zo suggereert een onderzoek van de Universiteit Twente. En het is een trend bij vrijwel alle IT-diensten, die je gebruikt, dat deze functioneel wel werken, maar daar blijft het dan ook bij. Soms voelt het allemaal zéér 2008 en dat is allerminst een compliment. Maar waar het aan ontbreekt is een visie op ICT en ook een orgaan dat adviezen en best practices opstelt, een persoon met de verantwoordelijkheid een kader te scheppen voor IT-diensten en om andere bewindslieden daarmee te overtuigen. Als je naar een ‘digitale overheid’ wil, dan is dat onontbeerlijk. Nodig zijn dus visie en een verantwoordelijke minister.

Prima dat idee van de digitale overheid, maar dan moeten burgers wel op een prettige manier kunnen omgaan met de digitale producten, vragenlijsten, formulieren, processen en taken, die zij via een gebruikersinterface op hun computer uitvoeren. Een minister van ICT kan hier een belangrijke rol in spelen om juist dat aspect ook aandacht te geven. Sommigen zien ook problemen bij een dergelijke ministerpost, zoals Nederland ICT. Zij vinden dat te ver gaan omdat de IT-minister eigenlijk ondergeschikt is aan de overige ministers en geen losstaande bevoegdheden zou hebben. Daar hebben ze een punt. Zij komen met een alternatief voorstel voor een IT-topteam.

Dat biedt echter wel weer andere nadelen. Er mist namelijk één expert in zo’n topteam namelijk een minister van ICT, die met een Rijksvisie in samenspraak met de ministers kan komen tot plannen en de uitvoer kan aanjagen. Verder is het vooralsnog volledig open hoe een dergelijke ministerpost wordt ingevuld. Qua bevoegdheden en samenhang tussen de ministeries. Juist doordat zo’n minister weinig bevoegdheden heeft moet hij zijn invloed aanwenden om tot resultaten te komen. Een ‘faciliterende houding’ is voor IT-succes van belang. Misschien is er ook wel enige angst voor hogere kosten, maar vergeet niet dat gebrekkige IT-producten ook tijd kosten.

Niet over één nacht ijs gaan geldt hier. Maar de roep om zo’n minister zal vanzelf luider worden zodra burgers zich beseffen hoe goed werk Google, Facebook en andere techbedrijven leveren en hoe dit in schril contrast staat tot de kwaliteit van overheids-IT.


Waardeer jij de artikelen op DagelijkseStandaard.nl? Volg ons dan op Twitter!

In dit artikel

Wie op onze website reageert, gaat akkoord met ons huisreglement.

Reacties

4 reacties

  1. Mariposa78

    Prettige kerstdagen aan allen toegewenst.

  2. tomygun

    De Nederlandse overheid heeft helemaal geen minister van ICT
    nodig , dan wordt dit kanker gezwel alleen maar grooter van .
    Omdat het niet stopt bij een minister die heeft minstens een
    honderd amtenaren er bij nodig .
    En zo,n minister zouden zij allang hebben gehad als niet voor de
    voorkeur uitgegaan was van buitenlander ,moslim ,ander gender .
    Maar een minister gekozen zou zijn op zijn kunnen en studie .

  3. Koos sssss

    Gaan we naar de kern van de zaak.

    Waarom kunnen Ikea en Mc. Donalds het wel en waarom kan de overheid het niet?

    Omdat de overheid het ten ene malen verrekt, om zich in de wensen van de gebruiker in te leven. Een minister voor ict drijft slechts de kosten op.

    Zet ambtenarren op een minimumloon i.c.m. een forse bonus voor behaalde resultaten en overheid en haar ict zullen beter floreren als Appleof Microsoft.

  4. Bes Tolen

    Topteams, welaan die hebben vaak nergens verstand van. Het woord vaak is dan een woord te veel in de vorige zin. Het kernprobleem van de overheid is dat de politieke en ambtelijke leiders geen goede en daarmee niet de juiste leiders zijn. Dat probleem is alleen maar in de laatste paar decennia toegenomen en dat is heel verschrikkelijk. Maar het was al verschrikkelijk. Zo wilden de ministeries en de meeste diensten nooit aan accountantscontrole. Ze hielden lang hun zin. Dat konden ze zo houden tot begin tachtiger jaren. Toen begonnen vertragingstactieken door bijvoorbeeld geheel onkundige directeuren. Lieden, die veelal hu eigenlijke werk al niet goed aankonden maar wel dachten dat ze de accountants naar hun hand konden zetten wat ook gebeurde. Een voor veel sollicitanten krenkend geval als voorbeeld was het ministerie van financiën inclusief de belastingdienst. Omdat de directeuren een absurde voorstelling van zaken hadden, konden ze niet met hun meeste sollicitanten overweg.
    Anno najaar 1983. Behalve dat de hele opzet fout was, bleek dat zelfs personeel had gesolliciteerd, die niet aan de wettelijke normen voldeed. dat leidde en dat is heel wat bij het rijk een jaar later tot kritiek door de Algemene Rekenkamer. Sommige benoemden bleken kwalitatief onder de maat. Er waren er, die niet over het vereiste diploma beschikten. Dat in deze ook positieve discriminatie was toegepast, was de critici blijkbaar niet opgevallen. In de volgende sollicitatieronde ontbraken de eerder afgewezen registeraccountants. Voor dezen uiteraard logisch. Laat ik dit stellen. Een goede registeraccountant in kwestie is alleen maar goed als die beschikt over een over all visie. Deze is wel voor doorgronden van het geheel opgeleid maar de visie moet van te voren al in de persoonlijkheid zitten. Maar het werk kwam onvoldoende van de grond. De oorzaak was uiteraard de inrichting van de oude organisatie waarvan de tekortkomingen ook in zogenoemde nieuwe organisaties nooit werden verholpen. Een heel belangrijke reden is de eigenwaan van veel hooggeplaatsten en hun veel te grote macht en het feit, dat in zo’n hele organisatie de algemene kennis van zakelijke onderwerpen waar nodig, zwaar onvoldoende is en de specialistische kennis niet aan haar trekken komt. Mee door te lage salarissen in verhouding met het geheel van salarissen bij de overheid. Sommige functies zijn dus duidelijk onaantrekkelijk. Ook weer in het voordeel van de bazen om het cynisch te zeggen. Maar er worden nooit de goede afwegingen gemaakt. Veel op personeelsgebied is prutswerk. Leiding geven? Liever een grifverkeerde dan ja wat. Iemand, die het afgeleverde werk goed kan beoordelen en ook personen. Dat ook doet natuurlijk. Enzovoort. Het menselijk falen is
    in de organisaties veel te groot. Dat wordt impliciet en dan onbewust geaccepteerd. De benodigde specialistische kennis en de acties, die moeten worden ondernomen. Ja dat moet veel beter. Gelatenheid wordt in de westerse cultuur bevorderd. Eén van de grote culturele fouten waardoor het Westen nu in de problemen zit. Regelrecht gezegd: het is alleen maar goed voor het schorem, dat zich profileert en profiteert. Heel gevaarlijk ook.

e-mail:

 Ja, ik ga ermee akkoord dat Dagelijkse Standaard mij incidenteel commerciële emails stuurt.