Vrijspraak twee mannen in zedenzaak rond 17-jarig meisje leidt tot protest en hoger beroep

De zaak begon in oktober 2025. Het meisje ontmoette de twee mannen in een café in IJsselstein. Zij boden haar een lift naar huis aan. Na een tussenstop bij een gesloten McDonald’s vonden op een parkeerplaats seksuele handelingen plaats.

Kort nadat zij thuis was gebracht, belde het meisje overstuur een vriendin. Ze vertelde dat ze door de mannen was verkracht. Ook tegenover de politie verklaarde ze dat zij de seksuele handelingen niet wilde.

De rechtbank noemt haar verklaring over de gebeurtenissen betrouwbaar. Ook wordt die volgens de rechter ondersteund door de eerste verklaringen van de mannen en aangetroffen DNA.

Toch volgde vrijspraak. De cruciale juridische vraag was namelijk niet uitsluitend of het meisje instemde, maar of zij zich in een wettelijk omschreven “bijzonder kwetsbare positie” bevond.

Volgens de rechtbank Midden-Nederland kon niet worden vastgesteld dat zij door alcohol lichamelijk of geestelijk onmachtig was. Ook zou geen juridische afhankelijkheidsrelatie hebben bestaan.

De twee mannen waren niet vervolgd voor opzetverkrachting of schuldverkrachting. Bij die delicten draait het om de vraag of een verdachte wist, of had moeten begrijpen, dat de ander niet vrijwillig meedeed. Het OM koos een andere juridische route.

En dus moet de woede zich niet uitsluitend op de rechters richten. Rechters mogen alleen oordelen over wat het Openbaar Ministerie ten laste legt en wat wettig en overtuigend kan worden bewezen.

Het OM had vier jaar gevangenisstraf geëist en gaat nu in hoger beroep. Daarbij wordt het volledige dossier opnieuw beoordeeld. Dat is terecht.

Maar het OM moet ook uitleggen waarom voor deze specifieke tenlastelegging is gekozen. Een minderjarig meisje, twee mannen van middelbare leeftijd, alcoholgebruik, een nachtelijke parkeerplaats en een verklaring dat zij bevroor: als dat juridisch niet onder de gekozen beschuldiging past, moet glashelder worden gemaakt waarom niet anders is vervolgd.

Emotie mag bewijs niet vervangen. Ook impopulaire verdachten hebben recht op een eerlijk proces. Tegelijk mag het strafrecht niet zo technisch en verkokerd raken dat een mogelijk slachtoffer met een betrouwbaar geachte verklaring achterblijft terwijl niemand verantwoordelijkheid draagt.

Een rechtsstaat verdient vertrouwen wanneer zij uitlegbaar, zorgvuldig en rechtvaardig handelt - niet wanneer burgers verdwalen in juridische formuleringen.