Afbeelding gemaakt met ChatGPT van OpenAI

Tegenbewijs in box 3: een belegger met €100.000 betaalt over 2025 soms €176 minder, een spaarder schiet er bijna nooit iets mee op

Economie•

Wilt u DDS vaker zien?

Stel DDS in als voorkeursbron op Google.

Voeg DDS toe op Google
Volg ons op Google Nieuws
Heb je spaargeld of beleggingen boven het heffingsvrij vermogen? Dan betaal je box 3-belasting over een rendement dat de Belastingdienst zelf vaststelt, niet over wat je echt hebt verdiend. Sinds de Wet tegenbewijsregeling box 3 op 19 juli 2025 in werking trad, mag je laten zien dat je werkelijke rendement lager was. Dan betaal je alleen over dat lagere bedrag. Maar lang niet iedereen heeft er iets aan. Wie vooral spaart, schiet er bijna nooit iets mee op. Wie belegt en een slecht jaar had, kan wel geld terugkrijgen.
De Belastingdienst handelt intussen de formulieren Opgaaf werkelijk rendement af. Dat kunnen er volgens de dienst zo'n 10 miljoen worden. Tijd dus om na te gaan of het voor jou zin heeft.

Waarom er een tegenbewijsregeling is

Jarenlang liet Den Haag spaarders en beleggers belasting betalen over een rendement dat veel van hen nooit haalden. De Hoge Raad zette daar in het Kerstarrest van 24 december 2021 een streep door, en oordeelde in juni 2024 opnieuw dat je moet kunnen aantonen dat je werkelijke rendement lager was. Het kabinet moest dus iets doen. Dat werd de tegenbewijsregeling, een tijdelijke oplossing tot het nieuwe box 3-stelsel er is.

Wat telt als werkelijk rendement?

Hier gaat het vaak mis. Werkelijk rendement is meer dan rente en dividend. Het gaat om:
  • ontvangen rente, dividend en huur;
  • de waardestijging of waardedaling van je bezittingen, ook als je niets hebt verkocht;
  • min de rente die je betaalde op schulden in box 3.
Andere kosten, zoals beheerkosten of advieskosten, mag je niet aftrekken. En belangrijk: bij het werkelijke rendement geldt geen heffingsvrij vermogen. Je betaalt dus over je hele werkelijke rendement. Juist daardoor pakt tegenbewijs voor veel spaarders slecht uit.

Rekenvoorbeeld: de spaarder

Neem een alleenstaande met €100.000 op de spaarrekening op 1 januari 2025. De Belastingdienst rekent voor banktegoeden over 2025 met 1,37 procent: €1.370. Na het heffingsvrij vermogen van €57.684 is daarvan €580 belast. Tegen 36 procent betaal je ongeveer €209.
Kreeg je gemiddeld 1,5 procent rente, dan was je werkelijke rendement €1.500. Zonder heffingsvrij vermogen zou je daarover €540 betalen. Dat is meer, dus tegenbewijs levert je niets op. Alleen als je in 2025 minder dan €580 rente kreeg, ongeveer 0,58 procent, betaal je met tegenbewijs minder.
Ook de Belastingdienst zegt het: heb je alleen spaargeld, dan is de kans klein dat je werkelijke rendement lager is dan het vaste rendement.
Wil je weten wat je nu al kunt regelen voor box 3? Bekijk de gratis box 3-checklist van Box3Wacht, de rekensite van DDS.

Rekenvoorbeeld: de belegger

Nu dezelfde alleenstaande, maar met €100.000 in beleggingsfondsen op 1 januari 2025. Voor beleggingen rekent de Belastingdienst over 2025 met 5,88 procent: €5.880. Na het heffingsvrij vermogen is €2.488 belast. Je betaalt ongeveer €896.
Stel dat je fondsen in 2025 maar 1 procent stegen en je 1 procent dividend kreeg. Dan was je werkelijke rendement €2.000. Daarover betaal je €720. Dat is €176 minder. Stegen je fondsen 8 procent, dan was je werkelijke rendement veel hoger dan €2.488 en heb je niets aan tegenbewijs.
Kortom: tegenbewijs loont vooral in een jaar waarin je beleggingen weinig opleverden of daalden, bij een tweede woning die weinig opbracht of bij bezittingen die minder waard werden. Je moet het voor elk jaar apart uitrekenen.
Belegger, tweede woning of een jaar met verlies? In de gids Tegenbewijs in box 3 van Box3Wacht, de rekensite van DDS, staat stap voor stap hoe je je werkelijke rendement uitrekent en doorgeeft, ook als je een termijn hebt gemist. Met checklists, een rekenblad en vier rekenvoorbeelden. Een pdf van 16 pagina's voor €12.

Hoe je het doorgeeft

Dat hangt af van het jaar:
  • 2024 en eerdere jaren: via het formulier Opgaaf werkelijk rendement. De Belastingdienst stuurt daarover brieven. In die brief staat hoeveel tijd je hebt: meestal 12 weken na de datum van de brief, en 26 weken als een fiscaal dienstverlener je aangifte heeft ingediend. Voor 2021 tot en met 2024 hoef je niet op de brief te wachten: je kunt het formulier dan ook al invullen in Mijn Belastingdienst.
  • 2025: er is geen apart formulier meer. Je geeft je werkelijke rendement door in je aangifte inkomstenbelasting over 2025. Heb je meer vermogen dan het heffingsvrij vermogen, dan vraagt het programma of je dat wilt. De Belastingdienst rekent dan beide manieren uit en neemt de uitkomst die voor jou het gunstigst is.
Invullen is niet verplicht. Laat je een brief liggen, dan rekent de Belastingdienst gewoon met het vaste percentage. Ben je te laat, dan kun je bezwaar maken tegen die aanslag en het formulier daarna alsnog invullen. Ben je ook daarvoor te laat, dan kan het nog binnen 5 jaar na het jaar waarover de aanslag gaat.

Zo pak je het aan

  1. Zoek je brieven op. Kijk of je een brief van de Belastingdienst hebt gekregen over je werkelijke rendement, en welke termijn erin staat.
  2. Verzamel je jaaroverzichten. Van je bank en je broker, en eventueel van je verhuurde woning of tweede woning. Je hebt de waarde op 1 januari en 31 december nodig, plus ontvangen rente, dividend en huur.
  3. Reken het uit. Vergelijk het belaste bedrag op je aanslag met je werkelijke rendement, per jaar.
  4. Beslis en dien in. Is je werkelijke rendement lager? Dien de opgaaf dan in, zelf of via een adviseur.

Het is je eigen geld

De overheid heeft jarenlang te ruim geteld. Het minste wat je kunt doen, is controleren of je er iets van terugkrijgt. Leg die brief dus niet op de stapel, maar reken het uit. Twijfel je, vraag het dan aan de BelastingTelefoon of een belastingadviseur.
Wil je elke week een korte update over box 3, met officiële bronnen? Schrijf je in voor de gratis nieuwsbrief van Box3Wacht, de rekensite van DDS. Ruim 400 mensen lezen hem al.
Ga verder met lezen
loading
Dit vind je misschien ook leuk
Laat mensen jouw mening weten

Loading