De vergoeding van mebeverine voor mensen met het prikkelbaredarmsyndroom staat ter discussie. Zorginstituut Nederland adviseert de minister om het middel uit het basispakket te halen. In 2025 kregen meer dan 70.000 patiënten mebeverine vergoed. Er is nog geen definitieve stopdatum aangekondigd: de minister moet over het advies beslissen.
Wie het medicijn gebruikt, hoeft dus niet uit het nieuwsbericht op te maken dat het volgende doosje onmiddellijk volledig zelf moet worden betaald. Wel is er aanleiding om bij de volgende afspraak of herhaalverstrekking te bespreken wat een mogelijk besluit voor de behandeling betekent.
Het Zorginstituut stelt een overgangsperiode van zes maanden voor. Die moet artsen, apothekers en patiënten tijd geven om een passende vervolgstap te bepalen.
Het advies gaat over een bestaand vergoed medicijn
Mebeverine wordt gebruikt bij darmklachten en is ook bekend onder de merknaam Duspatal. Het Zorginstituut maakte zijn advies op 15 september bekend.
Volgens de organisatie wordt het middel al sinds 1987 vergoed voor patiënten met het prikkelbaredarmsyndroom, meestal afgekort tot PDS. Het gebruik is inmiddels afgenomen. Toch gaat het nog steeds om een grote groep patiënten, blijkt uit het aantal vergoedingen over 2025.
Lees het nieuwsbericht van Zorginstituut Nederland.
Voor iemand die het middel al langere tijd gebruikt, kan de aankondiging daardoor onverwacht komen. Een bekende behandeling en een vaste vergoeding kunnen vertrouwd aanvoelen, ook wanneer de medische beoordeling ervan ondertussen verandert.
Waarom wil het Zorginstituut de vergoeding beëindigen?
De aanleiding is de beoordeling van de werkzaamheid bij PDS. Het Zorginstituut concludeert dat mebeverine daarbij niet beter werkt dan een placebo. Het middel wordt volgens de organisatie ook niet meer aanbevolen in de betreffende huisartsenrichtlijn.
Dat oordeel vormt de basis voor het advies om mebeverine uit het Geneesmiddelenvergoedingssysteem te verwijderen. De minister neemt daarover de uiteindelijke beslissing.
Bekijk het gepubliceerde advies en de toelichting.
Zo’n beoordeling zegt iets over de onderbouwing van een behandeling bij een groep patiënten. Iemand die zelf verbetering heeft ervaren, kan daarover vragen hebben. Die ervaring is juist iets om met de behandelaar te bespreken, samen met de vraag of en welke vervolgstap verstandig is.
Zes maanden is een voorgestelde overgang
De genoemde zes maanden zijn geen termijn die lezers zelf vanaf de publicatiedatum moeten gaan aftellen.
Het Zorginstituut stelt voor om na een besluit ruimte te geven voor de overgang naar andere
zorg. Zolang de minister nog niet heeft beslist, staat daarmee niet vast op welke datum de vergoeding daadwerkelijk zou eindigen.
Dat onderscheid voorkomt onnodige haast. Op basis van het advies is er geen reden om zelf een voorraad in te slaan of een behandeling op eigen initiatief te veranderen. Vraag de arts of apotheker wat de stand van zaken is en of er in jouw behandeling nu iets besproken moet worden.
Wat betekent dit mogelijk voor de rekening?
Als een geneesmiddel uit het basispakket verdwijnt, is dat een andere situatie dan een vergoed middel waarvoor nog eigen risico of een eigen bijdrage geldt.
Bij verzekerde geneesmiddelen kan een deel van de kosten voor rekening van de patiënt komen. Voor bepaalde wettelijke eigen bijdragen aan geneesmiddelen geldt in 2026 een maximum van €250 per kalenderjaar. Die regeling vormt echter geen algemene garantie dat ieder medicijn daarboven wordt vergoed.
Het Zorginstituut legt uit wanneer een eigen bijdrage geldt.
Wie een middel blijft gebruiken nadat de basisvergoeding is beëindigd, moet dus laten controleren welke kosten dan voor eigen rekening komen en of een andere dekking van toepassing is.
Er is nu geen verantwoord vast maandbedrag te noemen dat voor alle gebruikers zal gelden. De uiteindelijke situatie hangt af van het besluit, het gebruikte product, de benodigde hoeveelheid en de behandeling die daarna wordt afgesproken.
Een andere behandeling moet bij de klachten passen
PDS kent verschillende klachten. Sommige mensen hebben vooral obstipatie, anderen diarree of een wisselend patroon. Dat betekent dat een alternatief niet voor iedereen hetzelfde zal zijn.
Ook
Apotheek.nl beschrijft verschillende behandelingen bij prikkelbaredarmsyndroom. Op die pagina staat bij mebeverine eveneens dat niet bewezen is dat het helpt tegen de klachten.
Verander voorgeschreven medicatie daarom in overleg met de arts of apotheker. Daarbij horen zowel de klachten als het effect dat je zelf ervaart op tafel. Alleen een prijs vergelijken geeft onvoldoende basis voor een keuze.
Stel bij de volgende verstrekking gerichte vragen
Neem de naam en sterkte van het gebruikte middel mee naar het gesprek. Vraag of het advies op jouw behandeling betrekking heeft, welke alternatieven medisch passend zijn en hoe die worden vergoed.
Laat bij een kostenopgave ook uitleggen welk deel onder eigen risico valt en welk deel mogelijk helemaal buiten de verzekering blijft. DDS heeft eerder beschreven
hoe eigen bijdrage en eigen risico bij medicijnen naast elkaar kunnen bestaan.
Voorlopig ligt er een advies aan de minister. De volgende belangrijke informatie voor gebruikers is het definitieve besluit, met een eventuele ingangsdatum en overgangsregeling. Tot die tijd biedt een gesprek over de eigen behandeling meer houvast dan een algemene aanname dat de vergoeding al is verdwenen.