Afbeelding gemaakt met ChatGPT van OpenAI
Nederland geeft 2,7 miljoen vaten noodolie vrij: wordt tanken nu goedkoper?
Wilt u DDS vaker zien?
Stel DDS in als voorkeursbron op Google.
Voeg DDS toe op GoogleNederland is begonnen met het vrijgeven van 2,7 miljoen vaten olie uit de strategische voorraad. Door extra olie op de markt te brengen, wil de overheid de sterk gestegen olieprijs afremmen. Dat kan uiteindelijk gunstig zijn voor automobilisten en bedrijven, maar een onmiddellijke prijsdaling aan de pomp is niet gegarandeerd. Tussen een vat ruwe olie en de prijs van een liter benzine of diesel zitten verschillende kosten, belastingen en commerciële marges.
Bovendien is de Nederlandse hoeveelheid onderdeel van een veel grotere internationale operatie. Het effect hangt daardoor vooral af van de wereldwijde olieproductie, geopolitieke ontwikkelingen en de hoeveelheid olie die andere landen beschikbaar stellen.
Eerst 2,7 miljoen commerciële vaten
Volgens de NOS gaat het in eerste instantie om 2,7 miljoen vaten die worden aangehouden door commerciële partijen. De komende weken kan ook een gedeelte van de staatsvoorraad worden vrijgegeven.
Nederland had eerder aangegeven in totaal 5,4 miljoen vaten beschikbaar te kunnen stellen. De helft daarvan komt uit commerciële reserves en de andere helft uit de voorraad van de overheid.
Grote oliegebruikers moeten wettelijk voorraden aanhouden om Nederland bij een ernstige verstoring van de aanvoer minder kwetsbaar te maken. Ook Stichting Centraal Orgaan Voorraadvorming Aardolie, beter bekend als COVA, beheert strategische voorraden.
Die olievoorraden zijn bedoeld voor uitzonderlijke omstandigheden. Het gaat niet om een permanente subsidie om brandstofprijzen laag te houden.
Internationale vrijgave van 400 miljoen vaten
De Nederlandse maatregel maakt deel uit van een gecoördineerde actie van de landen die zijn aangesloten bij het Internationaal Energieagentschap. In totaal is een vrijgave van 400 miljoen vaten aangekondigd.
Dat is volgens de NOS de grootste gezamenlijke inzet van noodvoorraden door de aangesloten landen ooit. De olie komt verspreid over meerdere maanden op de markt.
Aanvankelijk waren de Nederlandse reserves nog niet nodig, omdat onder meer de Verenigde Staten eerst een groot deel van hun toegezegde voorraad vrijgaven. Nu nemen Nederland en andere landen een deel van die rol over.
Door de olie geleidelijk beschikbaar te stellen, moet worden voorkomen dat de extra aanvoer slechts op één dag effect heeft. Tegelijkertijd betekent die spreiding dat consumenten geen plotselinge prijsval hoeven te verwachten.
Lees ook
Olieprijs boven 100 dollar
De directe aanleiding is de sterk opgelopen wereldmarktprijs. De prijs van een vat Brent-olie kwam boven de 100 dollar uit, het hoogste niveau in ongeveer twee maanden.
De olieprijs steeg na aanvallen op Iran en de afsluiting van de Straat van Hormuz. Deze vaarroute is van groot belang voor de internationale energiehandel. Ongeveer een vijfde van de wereldwijde olietoevoer passeert normaal gesproken dit gebied.
Wanneer handelaren vrezen dat tankers minder olie kunnen vervoeren, loopt de marktprijs snel op. Zelfs wanneer de fysieke tekorten nog beperkt zijn, wordt het risico op toekomstige schaarste al in de prijs verwerkt.
De noodvoorraden zijn bedoeld om dat tekort of de angst daarvoor gedeeltelijk op te vangen.
Waarom benzine niet direct goedkoper wordt
Ruwe olie is een belangrijk onderdeel van de brandstofprijs, maar zeker niet het enige.
Voordat benzine of diesel bij het tankstation ligt, moet de olie worden vervoerd en geraffineerd. Daarna volgen opslag, distributie en verkoop. Ook de wisselkoers speelt mee, omdat olie internationaal doorgaans in dollars wordt afgerekend.
Verder bestaat een groot gedeelte van de Nederlandse pompprijs uit accijns en btw. Die belastingen veranderen niet automatisch wanneer de overheid olie uit de reserve vrijgeeft.
De prijs aan de pomp wordt onder meer bepaald door:
- de internationale prijs voor ruwe olie;
- de dollar-eurokoers;
- raffinagekosten en beschikbare raffinagecapaciteit;
- transport- en opslagkosten;
- accijns en btw;
- biobrandstofverplichtingen;
- marges van groothandel en tankstation;
- lokale concurrentie.
Daardoor kan de olieprijs dalen terwijl de pompprijs minder sterk of pas later reageert.
De maatregel remt vooral verdere stijging
De overheid spreekt over een prijsdempend effect. Dat is iets anders dan een gegarandeerde prijsdaling.
Wanneer de marktprijs zonder noodolie nog verder zou zijn opgelopen, kan een kleinere stijging al betekenen dat de maatregel effect heeft. Voor consumenten blijft dat lastig zichtbaar: niemand weet precies wat benzine of diesel zonder de ingreep had gekost.
COVA-directeur Gertjan ten Broek waarschuwde eerder dat moeilijk is te voorspellen hoeveel invloed de vrijgave exact heeft. De internationale oliemarkt is daarvoor te groot en te gevoelig voor politieke en militaire ontwikkelingen.
Vergelijken blijft directste besparing
Automobilisten hebben weinig invloed op de wereldwijde olieprijs, maar kunnen lokaal wel prijsverschillen benutten. Langs snelwegen is brandstof vaak duurder dan bij onbemande stations of pompen op bedrijventerreinen.
Controleer ook of een extra rit naar een goedkoper tankstation werkelijk voordeel oplevert. Wie kilometers omrijdt voor enkele centen korting, verbruikt een deel van de besparing onderweg.
De vrijgave van 2,7 miljoen vaten kan helpen de internationale prijsdruk te verminderen. Of dat ook zichtbaar wordt op het prijsbord bij jouw tankstation, hangt af van veel meer dan alleen de Nederlandse noodvoorraad.
Ga verder met lezen
Dit vind je misschien ook leuk
Laat mensen jouw mening weten
Lees ook
Loading
