Notaris rekent onverwacht extra

Dat overkwam bijna één op de tien deelnemers aan een onderzoek van Radar. Soms ging het om honderden euro’s, bij een kleinere groep zelfs om meer dan duizend euro aan onverwachte extra kosten.

Het onderzoek bewijst niet dat al die bedragen onterecht zijn. Het laat wel zien hoe belangrijk het verschil is tussen een aantrekkelijke offerte en een duidelijke afspraak over de volledige dienstverlening.

Radar ondervroeg ruim 10.000 mensen die in de voorgaande vijf jaar een notaris hadden bezocht. Van hen meldden 975 deelnemers onverwachte bijkomende kosten.

Binnen die groep kwam ongeveer een derde meer dan €500 hoger uit dan verwacht. Bij ongeveer een achtste ging het om meer dan €1.000. De uitkomsten zijn gepubliceerd in het onderzoek van Radar naar notariskosten.

Het betreft ervaringen van deelnemers, geen controle van alle betrokken dossiers. Een hoge rekening is ook niet automatisch een onjuiste rekening. Een ingewikkelde nalatenschap kan bijvoorbeeld meer werk vragen dan aanvankelijk voorzien.

De vraag is of de klant vooraf voldoende wist over het tarief en over de werkzaamheden waarvoor dat tarief gold.

Notariskantoren kunnen op verschillende manieren rekenen. Een vaste prijs, een uurtarief en combinaties daarvan komen voor.

Volgens de uitleg van Notaris.nl over het kiezen van een notaris is het belangrijk vooraf te bespreken wat wel en niet onder de prijs valt. Bij een uurtarief horen ook een inschatting van de benodigde tijd en uitleg over mogelijke extra werkzaamheden.

Een vaste prijs biedt meer houvast, maar alleen wanneer de opdracht duidelijk is afgebakend. Een extra akte of een wezenlijk andere opdracht kan tot aanvullende kosten leiden.

Vraag daarom niet alleen: wat kost het? Vraag ook: welke omstandigheden kunnen dit bedrag verhogen en wanneer krijg ik daarover bericht?

Dat tweede antwoord is vaak minstens zo waardevol als het eerste.

Een goedkope offerte kan duurder uitpakken wanneer gebruikelijke onderdelen afzonderlijk worden berekend.

Neem twee fictieve offertes. Kantoor A noemt €800 en rekent later €150 en €100 voor afzonderlijke werkzaamheden. Kantoor B noemt vooraf €1.000 voor hetzelfde complete pakket.

Op de eerste pagina lijkt A €200 goedkoper. Aan het einde kost A juist €50 meer.

Die vergelijking zegt niets over een specifiek notariskantoor. Zij laat zien waarom alleen het onderste bedrag vergelijken weinig oplevert als niet duidelijk is wat je ervoor krijgt.

Controleer ook of btw en kosten van registers in het overzicht zijn verwerkt. Zet de offertes desnoods naast elkaar en geef identieke werkzaamheden dezelfde kleur. Onderdelen die maar bij één kantoor staan, verdienen een vraag voordat je akkoord gaat.

Komt de factuur hoger uit, vraag dan om een specificatie die aansluit op de offerte. Welke extra handeling is verricht? Waarom was die nodig? Wanneer is daarover met jou gesproken?

Bewaar ook eerdere e-mails. Een mondelinge uitleg kan achteraf anders worden herinnerd, terwijl een bericht met een concrete prijsaanpassing duidelijker houvast biedt.

Let daarbij op het verschil tussen onverwacht en onnodig. Een extra onderzoek kan noodzakelijk zijn en toch onvoldoende zijn aangekondigd. Omgekeerd kan een afzonderlijke kostenpost vooraf keurig in de offerte staan, maar bij het vergelijken over het hoofd zijn gezien.

Een gerichte vraag werkt daarom beter dan alleen zeggen dat de rekening “veel te hoog” is.

Wie er met de notaris niet uitkomt, kan een klacht indienen. De Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie beschrijft de verschillende routes.

Begin bij de klachtenregeling van het kantoor. Bij een financieel geschil kan vervolgens de Geschillencommissie Notariaat een mogelijkheid zijn. Voor declaratiegeschillen geldt daar een grens van €10.000 inclusief btw. Ook voor schadeclaims gelden voorwaarden en grenzen.

Een tuchtklacht bij de kamer voor het notariaat heeft een andere functie. Die procedure beoordeelt het handelen van de notaris en is niet dezelfde route als het verkrijgen van een schadevergoeding.

Kies dus een procedure die past bij wat je wilt bereiken: uitleg, een lagere rekening, schadevergoeding of beoordeling van het professionele handelen.

Bij een huis, testament of erfenis zijn de notariskosten vaak maar één onderdeel van een veel groter financieel besluit. Juist daardoor krijgt de offerte soms weinig aandacht.

Toch kan een korte schriftelijke vraag vooraf veel discussie voorkomen: “Kunt u bevestigen welke kosten nog boven op dit bedrag kunnen komen?”

Een antwoord met concrete posten en omstandigheden maakt de vergelijking bruikbaar. Een lage prijs zonder heldere afbakening doet dat niet. De rekening die uiteindelijk moet worden betaald, is tenslotte het bedrag dat voor de klant telt.