Schenken op papier levert gemiddeld €12.200 belastingvoordeel op, schat het kabinet

Ouders die hun kinderen geld schenken dat ze nog niet hebben vrijgemaakt, gebruiken daar vaak een schenking op papier voor. In januari gaf het kabinet al cijfers over 2021 en 2022. Nu komen 2023 en 2024 erbij. Gemiddeld werden er in die jaren per jaar minstens 22.300 schenkingen op papier gedaan, samen voor gemiddeld minstens €794 miljoen per jaar. Gemiddeld scheelt zo'n schenking volgens een schatting van het kabinet ongeveer €12.200 aan schenk- en erfbelasting. Dat staat in de nota naar aanleiding van het verslag bij het Belastingplan 2027, die de Tweede Kamer op 20 oktober ontving.

Bij een schenking op papier spreek je af dat je iemand een bedrag geeft, maar je betaalt het nog niet uit. Je erkent het bedrag als schuld aan de ontvanger. Dat gebeurt vaak als het geld vastzit in het eigen huis. Juristen spreken van een schuldigerkenning uit vrijgevigheid; zo staat het ook vaak op papier bij de notaris. De schuld wordt meestal pas opeisbaar als de schenker overlijdt.

Om de schuld bij het overlijden van de erfenis te mogen aftrekken, stelt de Belastingdienst twee voorwaarden:

Let op: de schenkbelasting is al verschuldigd op het moment dat de schenking wordt vastgelegd, voor zover het bedrag boven de jaarlijkse vrijstelling uitkomt. Daarnaast vermelden gever en ontvanger de afspraak allebei in hun aangifte inkomstenbelasting.

Het voordeel zit volgens een eerdere toelichting van het kabinet aan de Eerste Kamer op twee plekken. Je kunt meerdere jaren achter elkaar de vrijstelling en de laagste tariefschijf gebruiken, in plaats van alles in één keer bij de erfenis. En de rente die je jaarlijks betaalt, verlaat je vermogen zonder dat daar schenk- of erfbelasting over gaat. Voor elke euro die je op papier schenkt, gaat er zo per jaar 6 cent belastingvrij naar de ontvanger.

Het kabinet raamt het totale voordeel voor 2026 op €272 miljoen. Gedeeld door het gemiddelde aantal schenkingen komt dat uit op ongeveer €12.200 per schenking.

Volgens het kabinet liggen de echte aantallen hoger. Niet elke schenking op papier gaat via de notaris, en zonder akte ziet de overheid haar niet.

Opvallend is wie zo'n schenking krijgt. Van de ontvangers in 2024 had 14 procent zelf meer dan €1 miljoen vermogen. Maar 20 procent zat tussen €0 en €25.000 en nog eens 4 procent had een negatief vermogen. Ongeveer een op de vijf zat tussen €250.000 en €500.000. Het gaat dus lang niet alleen om vermogende ontvangers.

In Den Haag staat deze route ter discussie. Begin oktober bleek dat D66 en CDA, samen met een Kamermeerderheid, het fiscale voordeel willen aanpakken om een deel van het gat rond de nieuwe box 3 te dichten. De ChristenUnie kwam met een voorstel om de route als dekking aan te pakken. VVD-fractievoorzitter Brekelmans wil er niet aan tornen. Een besluit is er nog niet. Wat box 3 jou nu kost, kun je uitrekenen met de box 3-calculator van Box3Wacht.

Heb je al een schenking op papier? Controleer of je de 6 procent rente echt elk jaar betaalt. Sla je een jaar over, dan loop je het risico dat de schenking bij je overlijden alsnog meetelt voor de erfbelasting.

Overweeg je er een? Reken eerst na of je de rente ook na je pensioen kunt blijven betalen. Bij een groot bedrag loopt dat snel op.

Krijgt je kind toeslagen? Een schenking kan gevolgen hebben voor de hoogte daarvan. Geef een wijziging in vermogen op tijd door.

Wil je vaker zulke uitleg over je geld in je tijdlijn? Like en volg DDS op Facebook.