Renteplafond van 2,5% past niet in budget: bij €30.000 studieschuld scheelt het tot €11 per maand

Het renteplafond van 2,5% op studieleningen, dat in het coalitieakkoord stond, is met het geld dat ervoor is gereserveerd niet uit te voeren. Dat maakte minister Letschert van Onderwijs op 22 oktober bekend. Het plafond kost minimaal €160 miljoen per jaar, terwijl er €40 miljoen voor klaarligt. In ons rekenvoorbeeld scheelt het plafond bij een schuld van €30.000 tussen de €3 en €11 per maand, afhankelijk van onder welke terugbetalingsregels je valt.

Een definitief besluit is het nog niet. De minister wil er op 27 en 29 oktober met de Tweede Kamer over praten, tijdens de behandeling van de onderwijsbegroting. "Daar baal ik van", zegt ze over het plafond dat binnen het budget niet lukt.

Het gaat om veel mensen. Volgens DUO betalen ongeveer 333.000 oud-studenten terug onder de 35-jaarsregels en ongeveer 740.000 onder de 15-jaarsregels. Daarnaast vallen ongeveer 895.000 huidige studenten onder de 35-jaarsregels.

De rente op studieleningen hangt vast aan de langetermijnrente. Volgens het ministerie liep die rente op van 2,7% naar 3,3%, met kans op verdere stijging. Hoe hoger die rente, hoe meer de overheid moet bijleggen om jouw rente op 2,5% te houden. Voor een plafond van 2,5% is volgens de minister minimaal €120 miljoen per jaar extra nodig, bovenop de €40 miljoen. Dat geld zou uit de onderwijsbegroting moeten komen.

Het ministerie keek ook naar alternatieven, zoals een vaste rentekorting of een plafond dat meebeweegt. Die hebben volgens de minister "geen substantieel effect" voor (oud-)studenten.

Voor 2027 staan de percentages al vast. DUO rekent volgend jaar 2,70% rente onder de 35-jaarsregels en 3,28% onder de 15-jaarsregels. In 2026 was dat 2,33% en 2,29%. Wie nu nog studeert, krijgt elk jaar een nieuwe rente. Bij oud-studenten staat de rente telkens vijf jaar vast. Ruim 250.000 oud-studenten krijgen per januari 2027 een nieuwe rente, omdat hun rentevaste periode eind 2026 afloopt. Wat dat voor hen betekent, schreven we eerder.

Stel: je hebt €30.000 studieschuld en je gaat volgend jaar aflossen tegen de nieuwe rente. We rekenen met een gewone annuïteit, waarbij je elke maand hetzelfde bedrag betaalt. DUO rekent je echte maandbedrag zelf uit, onder meer op basis van je resterende looptijd, dus jouw bedrag kan anders zijn.

Bij een grotere schuld groeit het verschil mee. Volgens het CBS hebben 145.000 mensen €50.000 of meer studieschuld.

Of het plafond voor alle regels en alle leningen zou gelden, en vanaf welke datum, staat niet in het bericht van het ministerie. Het rekenvoorbeeld laat dus alleen zien hoeveel 2,5% scheelt als het voor jouw lening had gegolden.

Voor veel oud-studenten is de rente niet het hele verhaal. Op grond van de terugbetalingsregels van DUO betaal je onder de 35-jaarsregels nooit meer dan 4% van je inkomen boven de draagkrachtvrije voet. Voor een alleenstaande zonder kinderen is die voet 100% van het minimumloon, voor anderen 143%. Onder de 15-jaarsregels is het maximaal 12%, met een voet van 84% of 120% van het minimumloon. Het inkomen van je partner telt in beide gevallen mee. Val je onder de oude 15-jaarsregels (SF15-oud), dan wordt je inkomen in schijven ingedeeld en kies je zelf of het inkomen van je partner meetelt.

Verdien je weinig, dan betaal je dus minder dan het bedrag uit het rekenvoorbeeld, soms niets. De rente loopt dan wel door, waardoor je schuld minder snel daalt.

Welke rente voor jou geldt, zie je in Mijn DUO onder "Mijn schulden". DUO meldt de nieuwe rente in november aan terugbetalers bij wie de rentevaste periode op 31 december afloopt, en studenten die nog studiefinanciering krijgen in oktober.

Is je inkomen gedaald, dan kun je DUO vragen naar een later inkomensjaar te kijken (verlegging peiljaar). Wie het debat wil volgen: de Tweede Kamer bespreekt de onderwijsbegroting op 27 en 29 oktober. Dan wordt duidelijk of er een ander voorstel komt binnen de €40 miljoen, of dat de Kamer meer geld zoekt.

Wil je vaker zulke uitleg over je geld in je tijdlijn? Like en volg DDS op Facebook.