Partner naar het verpleeghuis: €497 netto meer AOW per maand per persoon kan duurder uitpakken door de CAK-rekening tot €3.061,80

Wanneer je partner blijvend in een verpleeghuis moet gaan wonen en jij zelf thuis achterblijft, verandert niet alleen je dagelijkse leven ingrijpend, maar krijg je ook direct te maken met een lastige financiële keuze. De Sociale Verzekeringsbank (SVB) biedt gehuwde en samenwonende AOW'ers in die situatie namelijk de mogelijkheid om over te stappen van het AOW-pensioen voor gehuwden naar het hogere AOW-pensioen voor ongehuwden. Op het eerste gezicht levert die overstap bijna 500 euro netto per persoon per maand extra op, maar zowel de SVB als het CAK waarschuwt dat het hogere AOW-bedrag onder de streep veel duurder kan uitpakken.

Sinds 1 juli 2026 bedraagt de AOW voor gehuwden en samenwonenden 1.139,39 euro bruto per maand per persoon. Met toepassing van de loonheffingskorting houdt een gepensioneerde daar 1.084,13 euro netto per maand aan over (of 880,96 euro netto zonder loonheffingskorting), plus 74,85 euro bruto aan vakantiegeld per maand. Kies je bij opname in een verpleeghuis voor de AOW voor ongehuwden, dan stijgt de uitkering naar 1.662,16 euro bruto per maand per persoon. Met loonheffingskorting is dat 1.581,55 euro netto per maand (en 1.285,22 euro netto zonder loonheffingskorting), plus 104,78 euro bruto vakantiegeldopbouw per maand. Volgens een berekening van DDS op basis van de SVB-bedragen scheelt dat met loonheffingskorting precies 497,42 euro netto per persoon per maand, oftewel bijna 995 euro netto per maand voor twee AOW-partners samen.

Toch is dat extra nettobedrag lang niet altijd winst. De belangrijkste valkuil zit in de eigen bijdrage voor de Wet langdurige zorg (Wlz) die het CAK maandelijks in rekening brengt voor het verblijf in het verpleeghuis. Zolang jullie als echtpaar het gewone AOW-pensioen voor gehuwden aanhouden en één van beiden thuis blijft wonen, rekent het CAK het zogeheten lage tarief. Volgens het CAK bedraagt die lage eigen bijdrage in 2026 voor verblijf in een zorginstelling minimaal 212,60 euro en maximaal 1.115,80 euro per maand (bij een modulair pakket thuis of een persoonsgebonden budget ligt het lage tarief tussen 30,40 euro en 933,60 euro per maand).

Kies je bij de SVB echter voor het hogere AOW-pensioen voor ongehuwden, dan behandelt het CAK de partner die in het verpleeghuis woont na de eerste vier maanden als een alleenstaande. Vanaf dat moment geldt voor die partner niet langer de lage eigen bijdrage, maar de hoge eigen bijdrage voor de Wlz. Dat hoge tarief kan in 2026 oplopen tot maximaal 3.061,80 euro per maand. Het CAK berekent die bijdrage in 2026 standaard op basis van het inkomen en vermogen van twee jaar eerder, dus over het jaar 2024, waarbij vermogen boven de vrijstelling van 36.952 euro voor een alleenstaande of 73.904 euro met een partner voor 4 procent meetelt. Heeft een echtpaar naast de AOW een aanvullend pensioen of spaargeld, dan kan de stijging van de CAK-bijdrage groter zijn dan de extra AOW van de SVB.

Naast de hogere rekening van het CAK wijst de SVB onder meer op deze vijf gevolgen wanneer een echtpaar kiest voor het ongehuwdenpensioen:

Wie al voor het hogere ongehuwdenpensioen heeft gekozen en merkt dat de som van de CAK-bijdrage, de belasting en de lagere toeslagen nadelig uitpakt, heeft bij de SVB nog één vangnet. Je mag de keuze voor een alleenstaanden-AOW bij opname in een verpleeghuis namelijk één keer terugdraaien naar het gehuwdenpensioen. Die aanpassing gaat in vanaf de eerstvolgende maand, maar let op: na die ene terugkeer kun je de keuze nooit meer opnieuw wijzigen. Reken daarom vóór de aanvraag eerst met de Wlz-rekenhulp van het CAK uit wat beide opties netto onder de streep betekenen.