Afbeelding gemaakt met Shutterstock AI
Standaardzin bleef per vergissing in het testament staan: toch erven twee zussen ruim €317.000 uit de huisverkoop
Wilt u DDS vaker zien?
Stel DDS in als voorkeursbron op Google.
Voeg DDS toe op GoogleTwee zussen krijgen de netto-opbrengst van ruim €317.000 uit de verkoop van het huis van hun overleden broer. Volgens de letterlijke tekst van zijn testament hadden ze niets gekregen, door een standaardzin die niet bij de situatie paste. De rechtbank Noord-Holland oordeelt dat die zin per vergissing in het testament is blijven staan en dat de broer wilde dat zijn zussen het huis zouden krijgen.
De uitspraak werd gisteren gepubliceerd. Hij laat zien hoe een ogenschijnlijk onschuldige standaardbepaling een testament kan uithollen, en wat je kunt doen om dat te voorkomen.
Een testament vijf dagen voor zijn overlijden
De man woonde sinds de jaren negentig samen met zijn partner in een huis dat hij in 1992 had gekocht. Hij was ernstig ziek. Op 8 april 2015 gingen ze een geregistreerd partnerschap aan en tekende hij zijn testament. Vijf dagen later overleed hij.
In het testament liet hij alles na aan zijn partner. Wat zij bij haar eigen overlijden nog over zou hebben, moest daarna naar zijn twee zussen gaan. Zo'n constructie heet een tweetrapsmaking: eerst erft de partner, daarna gaat wat er over is naar de volgende erfgenamen.
De zin die alles veranderde
In het testament stond ook een standaardbepaling: de regeling voor de zussen zou vervallen als de partner bij haar overlijden kinderen had. Dan zou alles gewoon via de partner naar haar eigen erfgenamen gaan.
Het probleem: de partner had al een volwassen dochter toen het testament werd gemaakt. Door die ene zin had de regeling voor de zussen dus vanaf de eerste dag geen enkele betekenis. De partner overleed in juli 2024. In haar eigen testament had ze haar dochter onterfd en een andere man tot erfgenaam benoemd. Het huis werd in maart 2025 verkocht voor €355.000. De zussen lieten de netto-opbrengst van €317.139,67 bij de notaris vastzetten en stapten naar de rechter.
Waarom de rechter de zussen gelijk gaf
Bij de uitleg van een testament kijkt de rechter naar wat de overledene kennelijk wilde regelen en onder welke omstandigheden het testament is gemaakt. Heeft een bepaling zonder meer geen duidelijke zin, dan mag de rechter ook kijken naar wat de erflater buiten het testament heeft gezegd of gedaan.
Dat deed de rechter hier. Een paar dingen gaven de doorslag:
- de bepaling kwam uit een model: de vrouwelijke partner werd erin steeds met 'zijn' aangeduid;
- met de bepaling had de hele regeling voor de zussen geen zin, omdat er al een dochter was;
- als de partner eerder zou overlijden, waren de zussen de erfgenamen en werd de dochter niet genoemd;
- vlak voor zijn overlijden gaf de man een van zijn zussen de huissleutel, 'voor later';
- getuigen verklaarden dat het de bedoeling was dat de zussen het huis zouden erven.
De notaris had geen aantekeningen gemaakt van het gesprek over het testament. De rechter concludeerde dat de standaardbepaling per abuis was blijven staan en dat die geen betekenis heeft. De netto-opbrengst van het huis gaat naar de zussen. De erfgenaam van de partner moet bovendien binnen vier weken verantwoording afleggen over de rest van de nalatenschap, op straffe van een dwangsom tot €5.000. Of de notaris aansprakelijk is, lag in deze zaak niet voor.
Broers en zussen betalen meer erfbelasting
Erven broers en zussen, dan is de vrijstelling voor de erfbelasting klein. In 2026 is die €2.769. Over het deel daarboven geldt een tarief van 30 procent, en over het deel boven €158.669 40 procent. Voor een partner en kinderen liggen de vrijstellingen en tarieven veel gunstiger. Wie een broer of zus iets wil nalaten, doet er goed aan dat mee te nemen in de planning.
Zo voorkom je dit bij je eigen testament
Laat de notaris elke bepaling in gewone taal uitleggen voordat je tekent, en vraag bij standaardzinnen wat ze in jouw situatie betekenen. Vertel ook wie er in de familie van je partner zit, zoals kinderen uit een eerdere relatie. Vraag de notaris om je wensen op te schrijven in het dossier: juist het ontbreken daarvan maakte deze zaak zo lastig.
Check je testament daarnaast om de vijf jaar of na een grote verandering, zoals een huwelijk, scheiding, geboorte of overlijden. Een nieuw testament kost bij de notaris meestal tussen de €500 en €1.200.
Denk je dat een overleden familielid een testament had, dan kun je dat opvragen bij het Centraal Testamentenregister. Daar hoor je bij welke notaris het testament ligt. De inhoud krijg je alleen van de notaris, en alleen als je er zelf belang bij hebt.
Ga verder met lezen
Dit vind je misschien ook leuk
Laat mensen jouw mening weten
Lees ook
Loading
