Westlandse tuinder dumpt zijn Oekraïense personeel bij de opvang: 147 extra plekken op kosten van het Rijk

Het staat zwart op wit in een raadsinformatiebrief van het Westlandse college van 15 oktober. Een glastuinbouwondernemer, wiens naam de gemeente niet noemt, huisvestte Oekraïense arbeidskrachten in elf woningen waar illegaal was verbouwd en kamers werden verhuurd. De gemeente trad op en gelastte hem de illegale bebouwing te verwijderen en de kamerverhuur te stoppen.

Wat deed de tuinder? Hij ging gewoon door met werven. En toen de gemeente hem dwong de illegale kamerverhuur te stoppen, deed hij volgens het college "een beroep op de gemeentelijke opvang" en verwees hij zijn werknemers "actief naar de gemeente". Het college noemt dat onacceptabel. "Daarmee worden de gevolgen van zijn eigen handelen afgewenteld op de gemeente."

Het gevolg: op vakantiepark Vlugtenburg in 's-Gravenzande komen 147 extra opvangplekken. Er wonen er al 17, en de gemeente verwacht dat alle 147 plekken op 2 november in gebruik zijn. Volgens het AD zijn die plekken nodig door de groeiende toestroom van Oekraïners die voor deze ene werkgever komen werken.

Zo besteedt een ondernemer zijn personeelskosten gewoon uit aan de staat. Wie mensen naar Nederland haalt om in zijn kassen te werken, regelt een fatsoenlijk bed. Elke andere werkgever moet dat ook.

Nu het pijnlijke deel. De opvang valt onder de landelijke Doelgroep Flexibele Regeling, en de kosten zijn declarabel bij het Rijk. Het college schrijft er tevreden bij dat er daardoor geen aanvullende financiële opgave voor de gemeente is. Alleen de kosten die níet bij het Rijk te declareren zijn, wil Westland "waar mogelijk" op de tuinder verhalen. Een bedrag noemt het college niet.

Lees dat nog eens. De gemeente is gerust, want Den Haag betaalt. En Den Haag heeft geen eigen geld. De winst blijft in de kas, de kosten gaan naar Den Haag. De tuinder hoeft hooguit wat restjes te vergoeden, en ook dat alleen als het lukt.

Hoeveel het is, zegt niemand. Onder die regeling vergoedt het Rijk zelfs 100 procent van de werkelijke kosten, plus 11 euro per plek per dag voor ambtelijke inzet. Onder de oude regeling rekende het Rijk met een normbedrag van 44 euro per plek per dag; met dat bedrag kost een vol Vlugtenburg al snel zo'n 6.500 euro per dag.

Eerlijk is eerlijk: Oekraïners met een baan betalen sinds 1 augustus een eigen bijdrage van maximaal 244,22 euro per maand voor hun plek, en meer als ze ook eten krijgen. Maar dat verandert niets aan de kern. Een werkgever die mensen binnenhaalt zonder bed, laat de overheid het bed regelen.

Dat dit kan, komt door de Europese Richtlijn Tijdelijke Bescherming. Wie uit Oekraïne komt, heeft recht op opvang, ook als hij hier vooral komt om te werken. Op 4 augustus verlengde de Europese Raad die regeling tot 4 maart 2028, en Nederland steunde dat. Een Europese regeling die bedoeld is voor mensen op de vlucht, is in Westland een gratis huisvestingsbureau voor één werkgever geworden.

Ook het college ziet het probleem. Volgens Omroep West spreekt de gemeente van "een onwenselijke en onverantwoordelijke handelswijze". Volgens het college schaadt het het draagvlak voor opvang en kan het de hele glastuinbouw een slechte naam bezorgen. Dat klopt. Juist de tuinders die hun mensen netjes huisvesten, worden zo te kijk gezet door één collega die de kosten bij de staat parkeert.

Minister Bart van den Brink (CDA), u bent als minister van Asiel en Migratie verantwoordelijk voor de opvang van Oekraïners. Het geld dat Westland bij u declareert, is belastinggeld. Zorg dat elke euro die deze 147 plekken kosten, op de werkgever wordt verhaald, niet alleen de restjes "waar mogelijk". Regel dat een werkgever die Oekraïners laat overkomen zelf voor hun huisvesting moet zorgen, of de volle rekening krijgt. En vertel de Kamer hoeveel tuinders en uitzendbureaus dit trucje nog meer uithalen.

Laat de man die het probleem veroorzaakt ook elke euro betalen. Doet u dat niet, dan weet elke werkgever in Nederland voortaan hoe hij aan een gratis personeelshotel komt, betaald door jou.