800 miljoen voor AI in de zorg? Goed idee, maar absurd bedrag

Wat gaan ze doen? Een AI bouwen die de complete administratie van een ziekenhuis voert, chirurgen vervangt en de koffie serveert? Nee hoor. Het gaat om “besparen op een minuutje transcriptie per patiënt” en “robots die de wasmachine laden.”

Tijdens de grote Zorgtop in Amersfoort – jawel, georganiseerd door het ministerie zelf – was het zorgpersoneel opvallend niet enthousiast. Wat blijkt? Medewerkers willen helemaal geen tech-speeltjes, ze willen gewoon meer collega’s. Echte handen aan het bed. Meer ruimte. Minder druk.

Maar nee hoor. In plaats van investeren in menskracht, komt de overheid weer aanzetten met een abstract project. “We gaan halveren in administratie tegen 2030,” zegt minister Fleur Agema. Tegen 2030?! Dat is over zes jaar! En ondertussen? Blijven verpleegkundigen overwerkt, dokters overspannen en patiënten te lang wachten.

Niemand zegt dat AI géén rol moet spelen in de zorg. Er zijn toepassingen die werken: automatische verslagen van consulten, beeldherkenning bij diagnoses, logistieke robotica. Prima. Maar waarom kost dat in vredesnaam bijna een miljard?

Deels omdat het project top-down wordt aangestuurd. Geen slimme oplossingen vanuit de werkvloer, maar beleidsmakers die willen “experimenteren.” Dat is typisch Nederlands overheidsbeleid: veel geld pompen in iets waarvan men nog niet weet wat het oplevert. Alsof je een Ferrari koopt om boodschappen te doen terwijl je nog niet weet of je rijbewijs geldig is.

Vraag je een verpleegkundige wat hij nodig heeft, dan zegt hij: “collega’s, tijd, ademruimte.” Vraag je een arts wat zij mist, dan hoor je: “persoonlijk contact, autonomie, minder bureaucratie.”

En wat krijgt de zorg? Een AI die ‘paracetamol’ vertaalt als ‘paarse mol’.

Serieus, daar moeten we dus straks honderden miljoenen belastinggeld aan kwijt zijn. Terwijl basisscholen kampen met personeelstekorten, ouderen geen thuiszorg meer krijgen, en jonge gezinnen de huur nauwelijks kunnen betalen.

Minister Agema bedoelt het ongetwijfeld goed. Ze ziet dat technologie kansen biedt en probeert die ruimte te benutten. Maar als zelfs haar eigen doelgroep – zorgpersoneel – twijfelt aan de meerwaarde, en experts zeggen dat de tools simpelweg nog niet bestaan, dan is het tijd om de rem erop te zetten.

Investeer in mensen. In directe zorg. En gebruik AI als hulpmiddel, niet als het nieuwe stokpaard van een politiek die weigert echte keuzes te maken.

Want zorg is te belangrijk om over te laten aan spreadsheet-politici met AI-dromen.