Heel Voorst in de file voor een uur betaalbare benzine, maar het kabinet-Jetten maakt tanken de komende jaren nog duurder

In het Gelderse Voorst sloot vrijdag een tankstation na 38 jaar de deuren, meldt de NOS. Er komen woningen voor in de plaats. Als afscheid kostte benzine er tussen vier en vijf uur 's middags één euro per liter. De rest van de dag betaalde je €2,13.

Nog voor vieren stond de rij auto's al door het hele dorp. De politie hield auto's tegen bij de toegangswegen, en kort voor vijf uur gingen de hekken dicht. Je mocht maximaal honderd liter tanken, en jerrycans vullen was verboden.

Eigenaar Jan de Croon noemde de dag „een cadeau voor het dorp”. Een klant zei: „Benzine voor 1 euro per liter, dat maak je niet vaak mee.” Een taxichauffeur reed er vijftig minuten voor. Niemand van hen stond daar voor de lol. Ze stonden daar omdat tanken voor gewone mensen een maandelijkse aderlating is geworden.

Kijk eens naar die €2,13. Op een liter benzine betaal je dit jaar ruim 84 cent accijns, volgens de Rijksoverheid. Daarbovenop komt 21 procent btw, en die btw wordt ook over de accijns berekend. Van de €2,13 in Voorst ging dus ruim €1,21 naar de staat.

Haal je de accijns en de btw eraf, dan blijft er ruim 91 cent over. Zonder Haagse belastingen kostte een liter in Voorst dus nog minder dan de afscheidsprijs waarvoor het hele dorp in de rij stond.

Let ook op die btw over de accijns. De staat heft eerst een belasting, en rekent daarna btw over die belasting. Belasting over belasting: dat is geen boekhoudkundig detail, dat is graaien in het kwadraat. En het wordt nog gekker. Ook in dat ene uur van een euro ging er per liter ruim een euro aan accijns en btw naar de staat. De Croon legde op elke liter toe, en Den Haag verdiende gewoon door.

En die €2,13 was nog een vriendelijke prijs. Begin oktober stond de adviesprijs voor benzine op een record van €2,732 per liter. Die adviesprijs zie je vooral langs de snelweg, maar ook de gemiddelde prijs die automobilisten echt afrekenden, lag op 5 oktober volgens het CBS nog op €2,432.

Voor een gezin met één auto is dat geen kleinigheid. Wie elke week vijftig liter tankt, laat bij een prijs van €2,13 zo'n zestig euro per week bij de staat achter. Dat is ruim 3.000 euro per jaar, alleen aan belasting op brandstof.

Het kabinet-Jetten presenteert de verlenging van de accijnskorting tot eind 2027 als een cadeautje. Maar kijk naar de plannen die het kabinet zelf naar de Kamer stuurde. In 2027 gaat de accijns op benzine al een fractie omhoog. Op 1 januari 2028 begint de afbouw van de korting, en in 2029 is die korting helemaal weg.

Benzine wordt daardoor tot 2029 ruim 27 cent per liter duurder, inclusief btw. Dan komt ETS2 er nog bij, de Europese CO2-heffing op brandstof. Volgens de eigen berekening van het kabinet wordt een liter benzine daardoor binnen drie jaar 45 cent duurder, als de pomp alles doorberekent. En als de CO2-prijs hoger uitvalt dan de €57 per ton waarmee het kabinet rekent, wordt het nog meer. Op een volle tank van vijftig liter is dat ruim 22 euro.

Wie in een dorp als Voorst woont, pakt niet even de tram. Op het platteland is de auto geen luxe, maar de enige manier om op je werk, bij de huisarts of bij je ouders te komen.

En wie bij de grens woont, rijdt gewoon naar België of Duitsland. Eind september scheelde dat bij benzine tot 46 cent per liter. Dan verdient de Nederlandse pomphouder er niets aan, en de schatkist ook niet. Het kabinet jaagt de automobilist de grens over en noemt de lagere opbrengst daarna een tegenvaller.

En wat doet het kabinet om dat goed te maken? De maximale onbelaste reiskostenvergoeding gaat met terugwerkende kracht tot 1 januari van 23 naar 25 cent per kilometer. Maar het kabinet verwacht zelf dat maar zo'n 40 procent van de werknemers dat hogere bedrag ook echt van de werkgever krijgt. De rest betaalt de stijging uit eigen zak.

Iemand zal zeggen dat die euro in Voorst een stunt was, geen echte prijs. Dat klopt. Maar de stunt liet wel zien waar het geld blijft. Het grootste deel van wat je aan de pomp betaalt, is niet de benzine zelf. Het is Den Haag.

De oplossing ligt voor de hand. Maak de accijnskorting blijvend, in plaats van haar vanaf 2028 af te bouwen. Schrap de btw over de accijns. En zeg nee tegen een CO2-heffing waarvan de rekening bij de automobilist belandt.

Op 12 november moet de Tweede Kamer stemmen over het Belastingplan, met de afbouw van de korting erin. Elke partij die zegt op te komen voor de automobilist, kan daar laten zien wat die woorden waard zijn.

Een heel dorp stond een uur in de rij voor betaalbare benzine. Het kabinet-Jetten laat jou die rij elke dag betalen, en vanaf 2028 nog wat meer.