Op warme dagen lijkt de keuze eenvoudig. Een vaste airco koelt een kamer snel en kost veel minder dan een volledige warmtepomp. Toch vertelt het aanschafbedrag niet het hele verhaal. Een airco kost gemiddeld ongeveer €2.500. Voor een warmtepomp wordt na aftrek van subsidie een gemiddeld bedrag van circa €9.000 genoemd. Daar staat tegenover dat een warmtepomp niet alleen koelt, maar het hele jaar kan worden ingezet voor verwarming en warm water.
Welke keuze financieel verstandig is, hangt daarom vooral af van wat het huishouden met het apparaat wil doen.
Airco wordt als koeler relatief weinig gebruikt
Een airco die uitsluitend bij warm weer wordt aangezet, draait volgens Milieu Centraal gemiddeld ongeveer honderd uur per jaar. Een warmtepomp kan jaarlijks circa 4.000 uur actief zijn, voornamelijk voor verwarming.
Het verschil in aanschafprijs moet dus worden afgezet tegen het verschil in gebruik. Een warmtepomp is een onderdeel van de complete energievoorziening van de woning. Een airco is meestal bedoeld voor één of enkele kamers.
De genoemde gemiddelde bedragen en gebruiksuren zijn verzameld door
RTL Nieuws.
Een airco kan ook verwarmen
Technisch gezien is een moderne splitairco eveneens een warmtepomp. Het apparaat haalt warmte uit de lucht en kan dat proces in veel gevallen omkeren.
Steeds meer huishoudens gebruiken de airco daarom in de winter als verwarming. Dat kan in een goed geïsoleerde ruimte efficiënt zijn. Een airco verwarmt echter meestal maar een deel van het huis en levert geen warm kraan- of douchewater.
Bij zeer lage buitentemperaturen kan het stroomverbruik bovendien oplopen. Soms blijft aanvullende verwarming nodig.
Niet iedere warmtepomp kan een huis goed koelen
Veel warmtepompen beschikken technisch over een koelfunctie, maar het afgiftesysteem in de woning bepaalt of die functie werkelijk bruikbaar is.
Vloerverwarming kan relatief koel water door de leidingen laten lopen en zo de binnentemperatuur geleidelijk verlagen. Speciale radiatoren kunnen dat eveneens.
Traditionele radiatoren zijn minder geschikt. Het koelvermogen is beperkt en bij een te lage watertemperatuur kan condens ontstaan. Wie bestaande radiatoren moet vervangen, krijgt daardoor met aanvullende kosten te maken.
Een warmtepomp van €9.000 is dus niet automatisch een complete aircovervanger.
Wanneer is een airco logischer?
Een vaste airco kan financieel logischer zijn wanneer:
-
alleen de woonkamer of slaapkamer gekoeld hoeft te worden;
-
de woning voorlopig nog een cv-ketel houdt;
-
er geen vloerverwarming of geschikte radiatoren aanwezig zijn;
-
het beschikbare budget beperkt is;
-
directe, krachtige koeling belangrijk is.
Let bij de aanschaf op het vermogen, energielabel, geluidsniveau en de plaatsing van de buitenunit. Een te groot apparaat is niet per definitie beter en kan minder gelijkmatig werken.
Wanneer is een warmtepomp interessanter?
Een warmtepomp past beter wanneer:
-
de woning toch al aardgasvrij moet worden;
-
goede isolatie aanwezig is;
-
het afgiftesysteem geschikt is voor lage temperaturen;
-
verwarming, warm water en eventueel koeling in één installatie gewenst zijn;
-
er voldoende ruimte is voor de binnen- en buitenunit.
Een technisch advies vooraf voorkomt dat een duur systeem wordt aangeschaft dat niet goed bij de woning past.
Vergeet zonwering en ventilatie niet
De goedkoopste warmte is warmte die niet binnenkomt. Buitenzonwering, gesloten gordijnen aan de zonzijde en ’s nachts ventileren kunnen de binnentemperatuur verlagen zonder grote installatie.
Dat maakt een airco of warmtepomp niet altijd overbodig, maar kan wel het aantal draaiuren verminderen. Daardoor daalt het stroomverbruik en kan soms met een kleiner apparaat worden volstaan.
Er bestaat geen universele winnaar
Wie uitsluitend verkoeling zoekt tijdens enkele hete weken, komt doorgaans eerder uit bij een vaste airco. Wie de volledige verwarming van de woning wil verduurzamen, moet breder kijken en kan meer hebben aan een warmtepomp.
Vergelijk daarom niet alleen €2.500 met €9.000. Kijk ook naar isolatie, warmteafgifte, warm water, gebruiksduur en de vraag welke andere installatie in de toekomst nodig blijft.