SVB geeft AOW'er met kamerhuurder de AOW voor samenwonenden: ze storten elk €50 per maand op een gezamenlijke rekening

Het huurcontract hielp haar niet. De vrouw en haar huurster storten elk €50 per maand op een gezamenlijke bankrekening, eten ongeveer twee keer per week samen en gaan samen op vakantie. Volgens de rechtbank past de manier waarop ze met elkaar omgaan niet bij een zakelijke huurrelatie. Tegen de uitspraak staat nog hoger beroep open bij de Centrale Raad van Beroep, binnen zes weken nadat de uitspraak is verzonden.

De zaak laat zien waar de SVB naar kijkt bij iedereen met AOW die een kamer verhuurt of een volwassen huisgenoot heeft die geen kind of ouder is. Wat telt, zijn de feiten in huis, niet alleen wat er op papier staat.

Op 16 september 2025 legde de SVB een huisbezoek af en sprak met beide vrouwen. Met een besluit van 22 oktober 2025 zette de SVB het AOW-pensioen per november 2025 om van een pensioen voor een alleenstaande naar een pensioen voor gehuwden. De SVB ging ervan uit dat de twee sinds 1 oktober 2025 een gezamenlijke huishouding voeren. Het bezwaar van de vrouw werd op 9 februari 2026 ongegrond verklaard.

Opvallend is dat de SVB in 2020 ook al naar deze woonsituatie had gekeken en toen niet van samenwonen uitging. Dat stond een nieuw oordeel niet in de weg, vindt de rechtbank. Volgens de SVB had zij in 2020 onvoldoende doorgevraagd, en een gezamenlijke bankrekening was er toen nog niet.

De vrouw voerde aan dat haar huurster een groot deel van het jaar elders verblijft, in een tuinhuisje op een complex. Post ontvangen en een sleutel hebben maakt een adres nog niet tot het middelpunt van iemands leven, was haar punt.

De rechtbank zag dat anders. Beiden staan in de basisregistratie personen op hetzelfde adres ingeschreven. De huurster heeft daar persoonlijke spullen en haar administratie, betaalt het hele jaar huur en kan het hele jaar over haar kamer beschikken. Haar post komt op het adres, omdat het tuinhuisje geen brievenbus heeft. Van ongeveer november of december tot maart is ze volledig op het adres. In de zomer komt ze soms, bijvoorbeeld bij slecht weer of om te wassen, want in het tuinhuisje staat geen wasmachine.

De situatie bestaat al sinds 2019 en de huurster zoekt niet actief naar een andere woning. Alles bij elkaar kon de SVB uitgaan van een gezamenlijk hoofdverblijf. De aard van de relatie en hoe de twee die zelf beleven, doen volgens de rechtbank niet ter zake.

Een strikt zakelijke huurrelatie is geen gezamenlijke huishouding. Maar dan moeten de afspraken in een contract staan, moet er een commerciële prijs worden betaald en moeten de betalingen te controleren zijn. Zorg voor elkaar die buiten het contract valt en waar geen betaling tegenover staat, past volgens de rechtbank in de regel niet bij een zuiver zakelijke relatie.

Die zorg was er hier volop. Van de gezamenlijke rekening betalen de twee boodschappen, uitstapjes en korte vakanties. Wie kookt, haalt de boodschappen. De huurster laat als het nodig is de hond van de vrouw uit en mag haar auto gebruiken. Bij ziekte zullen ze voor elkaar zorgen, zo verklaarden ze. Dat ze de huur, energie en verzekeringen niet samen betalen, maakte dat niet anders. Eerder ging het bij een AOW'er die met zijn onderhuurder verhuisde ook al mis op het zakelijke karakter.

De AOW kent twee voorwaarden voor een gezamenlijke huishouding. Je hebt je hoofdverblijf in dezelfde woning, en jullie geven blijk voor elkaar te zorgen, door bij te dragen in de kosten van het huishouden of op een andere manier. Aan allebei moet voldaan zijn. Woon je samen met een bloedverwant in de eerste graad, dus je eigen kind of een ouder, dan geldt dat volgens de wet niet als samenwonen. Een meerderjarig stiefkind of voormalig pleegkind telt daarbij ook als eerste graad.

Een kleinkind valt daar niet onder. Dat ondervond een opa bij wie zijn kleinzoon €350 kostgeld betaalde en vaak met hem at.

Het verschil is groot. Volgens de AOW-bedragen van de SVB krijgt een alleenstaande sinds 1 juli 2026 €1.662,16 bruto per maand, met loonheffingskorting €1.581,55 netto. Wie samenwoont, krijgt per persoon €1.139,39 bruto en €1.084,13 netto.

Stel: je hebt een volledige AOW met loonheffingskorting en de SVB ziet jou en je huisgenoot voortaan als een gezamenlijke huishouding. Dan ga je van €1.581,55 naar €1.084,13 netto per maand. Dat is €497,42 per maand en €5.969,04 per jaar, zonder vakantiegeld, volgens een berekening van DDS. Hebben jullie allebei AOW, dan gaat het voor twee alleenstaanden samen om ruim €994 per maand.

Er is wel een regel voor wie ieder een eigen woning aanhoudt. Volgens het Besluit regels hoofdverblijf in dezelfde woning AOW heb je in ieder geval geen hoofdverblijf in dezelfde woning als jullie allebei een woning op eigen naam hebben, die vrij ter beschikking is en niet is verhuurd, jullie ieder de kosten van die woning volledig dragen en ieder op het adres van de eigen woning staan ingeschreven. De eisen zijn streng: staat er iemand anders op dat adres ingeschreven, dan voldoe je al niet. In deze uitspraak speelde die regel geen rol.

Je inschrijving moet kloppen met waar je echt woont. Volgens de Wet basisregistratie personen is dat het adres waar je woont, en bij meer adressen het adres waar je naar redelijke verwachting in een half jaar de meeste nachten doorbrengt.

Verhuur je een kamer en wil je dat de SVB dat als zakelijke huur ziet, zet dan alle afspraken in het huurcontract, laat de huur elke maand per bank overmaken tegen een gewone prijs en houd verder je geld gescheiden. Een gezamenlijke pot, samen eten of elkaars auto gebruiken kan de doorslag geven. Krijg je een besluit waar je het niet mee eens bent, dan kun je bezwaar maken, zoals de vrouw in deze zaak deed.