Heb je een wettelijk Duits
pensioen van de Deutsche Rentenversicherung (DRV), dan kan de belasting over oude jaren alleen nog omlaag als je aanslag op 19 juni 2026 nog niet onherroepelijk vaststond. Staatssecretaris Eelco Eerenberg van Financiën hield daar dinsdag 27 oktober in het
vragenuur van de Tweede Kamer aan vast. Een compensatie met terugwerkende kracht voor wie niet elk jaar bezwaar maakte, komt er voorlopig niet.
Op 19 juni oordeelde de
Hoge Raad dat een DRV-uitkering niet altijd volledig in box 1 belast mag worden. Het deel dat je destijds opbouwde met premies die in
Duitsland niet aftrekbaar waren, hoort niet in box 1. De waarde van dat deel telt wel mee in box 3. Volgens Eerenberg gaat de grootste groep daardoor in de toekomst minder belasting betalen, al zijn er ook gevallen waarin het juist iets meer wordt.
50PLUS-Kamerlid Corrie van Brenk vroeg om een ruimhartige oplossing voor de oude jaren. Eerenberg wees dat af: "Iets is pas jurisprudentie op het moment dat de Hoge Raad een uitspraak doet. Vanaf dat moment gaat het gelden." Er ligt een aangehouden motie van Vermeer (BBB) en Van Brenk voor een ruimhartige compensatieregeling voor grenswerkers met een klein Duits pensioen. Volgens Van Brenk kan die volgende week in stemming komen. Het probleem speelt al jaren, zoals DDS in juli
al beschreef. Eerenberg zegde wel toe met gedupeerden in gesprek te gaan.
Welke aanslagen nog omlaag kunnen
In het
beleidsbesluit van 5 oktober staat het zwart op wit: ambtshalve vermindering op grond van het arrest kan alleen voor aanslagen die op 19 juni 2026 nog niet onherroepelijk vaststonden. Dezelfde voorwaarde geldt voor de tabel waarmee je de splitsing eenvoudig kunt maken.
Een aanslag staat onherroepelijk vast als de
bezwaartermijn van zes weken voorbij is zonder dat je bezwaar maakte, of als een procedure is afgerond. In de praktijk kun je dus nog iets doen voor:
- jaren waarvoor je op 19 juni 2026 nog geen definitieve aanslag had;
- aanslagen waartegen op die dag een bezwaar of beroep liep;
- aanslagen waarvan de bezwaartermijn op 19 juni nog niet was verlopen.
Oudere aanslagen die toen al vaststonden, blijven zoals ze zijn, tenzij de Kamer of het kabinet daar alsnog iets aan verandert.
Aangifte al gedaan? De fiscus gaat uit van box 1
Heb je je aangifte al ingediend en de DRV-uitkering daarin volledig in box 1 opgegeven, dan gaat de
Belastingdienst ervan uit dat je voor de oude behandeling kiest. Wil je de splitsing toch, dan moet je daar zelf om vragen, met een bezwaar tegen de aanslag of een verzoek om ambtshalve vermindering. Bij een nieuwe aangifte maak je de keuze direct in de aangifte.
Voor de splitsing mag je de tabel uit het besluit gebruiken. Die gaat uit van het jaar waarin je Duitse pensioen inging: bij 2005 of eerder is 50 procent belast in box 1, bij 2015 is dat 70 procent, bij 2021 81 procent en bij 2026 84 procent. Het deel dat buiten box 1 valt, reken je uit met de uitkering van het jaar na het ingangsjaar. Heb je bewijsstukken, dan mag je ook het werkelijke percentage aantonen.
Rekenvoorbeeld: minder box 1, maar let op je toeslag
Het besluit rekent het zelf voor. Een alleenstaande van 70 werkte van 1985 tot en met 2004 in Duitsland. Zijn DRV-pensioen ging in 2021 in en bedroeg in 2022 €9.000. Bij 81 procent belast blijft 19 procent, oftewel €1.710 per jaar, buiten box 1. In box 3 telt dat recht mee voor €13.680 (8 keer €1.710).
Kan hij met papieren aantonen dat €5.000 per jaar buiten box 1 hoort, dan telt zijn recht voor €40.000 mee. Box 3-belasting betaalt hij dan nog niet, maar zijn huurtoeslag verliest hij wel: de vermogensgrens is in zijn geval €38.749. Ook voor de zorgtoeslag telt vermogen mee, met een
eigen vermogensgrens.
Pakt de splitsing slecht uit, dan mag je volgens het besluit gewoon alles in box 1 laten, zoals onder het oude standpunt uit 2014. Dan telt er niets mee in box 3 en blijven je toeslagen buiten schot. Heb je een fiscale partner en kies je wel voor de splitsing, dan waardeer je het box 3-deel alsof je geen partner hebt.
De Zuschuss die je van de DRV krijgt voor de premie Wlz en de bijdrage Zvw die je in Nederland betaalt, valt hier niet onder. Die blijft altijd volledig belast in box 1.
Heft Duitsland? Neem dan contact op met de inspecteur
Afhankelijk van het totaal aan pensioenen dat je in een jaar krijgt, mag Duitsland op grond van het belastingverdrag soms zelf heffen. Nederland geeft dan een vermindering, ook voor het box 3-deel. Volgens het besluit kan de aangifte dat nu nog niet goed verwerken. Zit je in die situatie, neem dan contact op met de inspecteur van de Belastingdienst voor een juiste aanslag. Hoe de splitsing verder werkt, staat in
ons stuk over het besluit.
Zoek nu de dagtekening op van je aanslagen over de afgelopen jaren en kijk welke op 19 juni 2026 nog niet vaststonden. Leg je Rentenbescheid en de jaaropgaven van de DRV klaar, en reken met de tabel uit of de splitsing je iets oplevert, ook als je toeslag krijgt. Twijfel je, dan kun je terecht bij het GrensInfoPunt, waar Eerenberg in het vragenuur ook naar verwees.
Wil je weten wat er verandert aan je pensioen en box 3? Schrijf je in voor de gratis nieuwsbrief van Box3Wacht, de rekensite van DDS.