Erfenis ontvangen? Boven €38.479 kun je volgend jaar je huurtoeslag verliezen

Vooral bij de huurtoeslag ligt die grens een stuk lager dan veel mensen denken. Iemand zonder toeslagpartner mag in 2026 maximaal €38.479 aan vermogen hebben. Wie op de beslissende peildatum ook maar iets boven die grens zit, kan voor dat gehele jaar het recht op huurtoeslag verliezen.

Dat maakt het moment waarop de erfenis wordt ontvangen belangrijk. De waarde van het vermogen op 1 januari is namelijk bepalend.

Een ontvangen nalatenschap wordt niet bij het toetsingsinkomen opgeteld. Wie €20.000 erft, krijgt dus niet automatisch een inkomen dat €20.000 hoger is.

Toch kan hetzelfde bedrag indirect wel degelijk gevolgen hebben. Geld op een bankrekening, beleggingen en bepaalde andere bezittingen behoren tot het vermogen. Als dat totale vermogen op 1 januari boven de toepasselijke grens ligt, kan een toeslag voor het hele kalenderjaar vervallen.

De Dienst Toeslagen maakt daarbij onderscheid tussen de verschillende regelingen. Voor de kinderopvangtoeslag geldt geen vermogensgrens. Bij huurtoeslag, zorgtoeslag en kindgebonden budget is die grens er wel.

Voor de huurtoeslag mag iemand zonder toeslagpartner op 1 januari 2026 maximaal €38.479 aan vermogen hebben. Toeslagpartners mogen samen maximaal €76.958 bezitten.

Bij de zorgtoeslag en het kindgebonden budget liggen de grenzen hoger. Zonder toeslagpartner gaat het om maximaal €146.011. Met een toeslagpartner bedraagt de gezamenlijke grens €184.633.

Het gaat om het vermogen dat fiscaal meetelt. Een eigen woning waarin iemand zelf woont, valt doorgaans niet op dezelfde manier in box 3 als spaargeld en beleggingen. Een tweede woning, aandelen, cryptovaluta en geld op spaarrekeningen kunnen wel meetellen. Schulden kunnen onder voorwaarden een deel van het vermogen verminderen.

Wie precies rond de grens zit, moet daarom niet alleen naar het saldo van één rekening kijken. Het complete financiële plaatje is van belang.

Stel dat iemand in augustus 2026 een erfenis van €50.000 ontvangt. Op 1 januari 2026 stond dat geld nog niet op de rekening. De erfenis heeft dan normaal gesproken geen invloed op de toeslagen over 2026.

Staat het bedrag of een deel daarvan op 1 januari 2027 nog steeds op de rekening, dan kan het wel gevolgen hebben voor de toeslagen over 2027. De vermogensgrenzen voor dat nieuwe jaar moeten tegen die tijd opnieuw worden gecontroleerd, omdat bedragen jaarlijks kunnen veranderen.

Dit betekent niet dat mensen hun erfenis voor het einde van het jaar haastig moeten uitgeven. Grote financiële beslissingen nemen uitsluitend om een toeslag te behouden kan uiteindelijk veel duurder uitpakken. Het is wel verstandig om vooraf te berekenen wat er met het recht op toeslagen gebeurt.

Een verdwenen huurtoeslag kan immers iedere maand honderden euro’s schelen. Dat bedrag moet worden afgezet tegen het financiële voordeel van het behouden, beleggen, aflossen of anders gebruiken van de erfenis.

Een veelvoorkomend misverstand is dat een erfenis pas als vermogen telt nadat het geld daadwerkelijk is overgemaakt. Bij een nalatenschap die nog niet is verdeeld, kan het aandeel van een erfgenaam toch al onderdeel zijn van diens vermogen.

Dat kan ingewikkeld worden wanneer een woning nog verkocht moet worden of erfgenamen het niet eens zijn over de verdeling. Het geld is dan misschien niet vrij beschikbaar, terwijl er fiscaal wel een waarde aan het erfdeel wordt toegekend.

Wie met zo’n situatie te maken krijgt, doet er verstandig aan de aangifte, verklaring van erfrecht en berekening van de nalatenschap goed te bewaren. Bij een groot bedrag of een ingewikkelde verdeling kan professioneel fiscaal advies verstandig zijn.

De gevolgen voor toeslagen moeten niet worden verward met erfbelasting. Of iemand erfbelasting verschuldigd is, hangt onder meer af van de relatie tot de overledene, de waarde van de erfenis en de toepasselijke vrijstelling.

Het kan dus voorkomen dat iemand nauwelijks of geen erfbelasting betaalt, maar door het ontvangen vermogen wel zijn huurtoeslag verliest. Andersom kan iemand erfbelasting moeten betalen zonder dat zijn toeslagen verdwijnen.

Dat zijn twee afzonderlijke berekeningen.

Wie verwacht dat het vermogen op 1 januari boven de grens uitkomt, kan het beste tijdig inloggen bij Mijn Toeslagen en een nieuwe proefberekening maken. Daarmee wordt voorkomen dat maandenlang te veel toeslag wordt ontvangen en later een forse terugvordering op de mat valt.

Het vervelende van toeslagen is dat een klein verschil grote gevolgen kan hebben. Bij de vermogensgrens bestaat niet altijd een geleidelijke afbouw. Eén euro boven de grens kan al betekenen dat er voor die regeling geen recht meer bestaat.

Een erfenis blijft uiteraard financieel bezit. Maar wie toeslagen ontvangt, moet verder kijken dan het bedrag op de bankrekening. Juist de combinatie van de peildatum, de vermogensgrens en de soort toeslag bepaalt wat er uiteindelijk van het voordeel overblijft.