Kantonrechter staat schenking van €240.000 uit vermogen van hoogbejaarde moeder onder bewind toe

Als de financiën van een vader of moeder op hoge leeftijd onder bewind staan, mogen de kinderen als bewindvoerder niet zomaar grote bedragen naar hun eigen rekening overmaken. Voor zo'n schenking uit het vermogen van de ouder is eerst toestemming van de kantonrechter nodig. Die wordt in beginsel alleen gegeven bij bijzondere omstandigheden, zoals een schenkingstraditie. Een deze week gepubliceerde beschikking van de Rechtbank Zeeland-West-Brabant laat zien dat de verkoop van het ouderlijk huis zo'n omstandigheid kan zijn: een moeder uit 1937 mag haar zoon en dochter elk €120.000 schenken, in totaal €240.000.

In deze zaak, behandeld door de kantonrechter in Tilburg, stonden de goederen van de vrouw sinds 21 januari 2025 onder bewind vanwege haar lichamelijke of geestelijke toestand. Haar dochter en zoon werden bewindvoerder en ook mentor. Op 6 januari 2026 gaf de kantonrechter toestemming om haar woning te verkopen. Door die verkoop nam haar vermogen behoorlijk toe. Op 9 juni 2026 vroegen de kinderen toestemming om uit dat vermogen eenmalig €240.000 aan henzelf te schenken.

De kantonrechter schreef zelf dat zulke verzoeken in beginsel alleen worden toegewezen bij bijzondere omstandigheden, zoals een schenkingstraditie. Daarvan is sprake als de ouder al geregeld geld aan de kinderen gaf voordat het bewind begon. Bij deze moeder was er geen schenkingstraditie.

Op 28 september 2026 besprak de kantonrechter het verzoek op een zitting, met de moeder en haar twee kinderen erbij. De moeder vertelde dat schenken vroeger niet mogelijk was. Het geld zat, zoals de rechter het samenvatte, "in de stenen". Zij en haar overleden man hadden altijd gezegd dat het huis voor de kinderen zou zijn, en dat ze liever met de warme hand gaven dan met de koude hand.

Op 16 oktober 2026 oordeelde de kantonrechter dat hier wel bijzondere omstandigheden waren. Ten eerste kon de moeder door de verkoop van de woning de wens vervullen die zij en haar man altijd hadden gehad. Ten tweede bleef er na aftrek van de €240.000 volgens de rechter "ruim voldoende" vermogen over om in haar levensbehoefte te voorzien.

Dat tweede punt woog mee. De rechter keek niet alleen naar de wens van de moeder, maar ook naar wat zij na de schenking zelf nog overhield. De toestemming geldt voor een eenmalige schenking van €120.000 aan de zoon en €120.000 aan de dochter.

Wat bewindvoerders hiervan kunnen leren: leg in het verzoek uit waarom er vroeger niet geschonken werd, en laat zien hoeveel vermogen er na de schenking overblijft. In deze zaak kreeg de rechter op 3 juli 2026 nog aanvullende informatie. De moeder was zelf op de zitting aanwezig en vertelde wat zij en haar man altijd hadden gewild.

Dat de kantonrechter toestemming geeft, betekent niet dat de kinderen het hele bedrag belastingvrij krijgen. Ouders mogen in 2026 €6.908 belastingvrij aan een kind schenken. Een eenmalig hogere vrijstelling geldt alleen als het kind of zijn partner tussen 18 en 40 jaar is. Over het deel boven de vrijstelling betaalt een kind volgens de tarieven van de Belastingdienst 10 procent schenkbelasting, tot €158.669.

Een rekenvoorbeeld van DDS: €120.000 min €6.908 is €113.092. Daarover betaalt elk kind 10 procent, ruim €11.300. Dat geldt als het kind dit jaar niet al iets anders van de moeder kreeg.

Ook voor de ouder kan zo'n schenking gevolgen hebben. Het geschonken bedrag telt op de volgende peildatum niet meer mee in haar box 3-vermogen. En wat al geschonken is, maakt de latere erfenis kleiner, zodat er minder in het hogere tarief van 20 procent erfbelasting kan vallen. Wil je als bewindvoerder na de verkoop van het ouderlijk huis zo'n grote schenking doen, vraag dan eerst toestemming aan de kantonrechter. Pas daarna mag het geld worden overgemaakt.

Wil je vaker zulke uitleg over je geld op je telefoon? Volg DDS op ons nieuwe WhatsApp-kanaal.