SVB weigert man €5.000 die in 1978 via Amerika uit Suriname naar Nederland kwam, terwijl zijn broer en zus het bedrag wel kregen

Een man die in 1959 in Suriname werd geboren, krijgt geen €5.000 van de SVB. Dat bedrag is een gebaar van erkenning voor een groep ouderen van Surinaamse herkomst met een AOW-gat. Zijn broer en zus kregen het wel. Hij kwam pas in juli 1978 naar Nederland, en dat is te laat. De rechtbank Overijssel geeft de SVB gelijk in een uitspraak die op 28 oktober is gepubliceerd.

Het eenmalige bedrag is bedoeld voor mensen die vóór de onafhankelijkheid van Suriname bewust voor Nederland kozen. De grens is 25 november 1975. Wie daarna kwam, valt erbuiten, ook als hij altijd een Nederlands paspoort had.

Aanvragen kan inmiddels niet meer. Volgens de regeling liep de aanvraagperiode van 1 juli 2024 tot en met 30 juni 2026.

De man vertrok in 1975 op zijn 16e uit Suriname naar de Verenigde Staten, waar een broer woonde, om daar naar de high school te gaan. In juli 1978 kwam hij op zijn 19e naar Nederland, waar inmiddels ook een deel van zijn familie woonde. In oktober 2024 vroeg hij de €5.000 aan. De SVB wees dat binnen tien dagen af.

Op de zitting voerde hij aan dat zijn situatie anders was dan in eerdere zaken. Hij had al die tijd een Nederlands paspoort, en een broer en zus van hem kregen het bedrag wel. Volgens de SVB voldeden zij wel aan de voorwaarden: ze kwamen allebei vóór de onafhankelijkheid naar Nederland en waren toen al 18 jaar of ouder.

Volgens artikel 3 van het Tijdelijk besluit heeft iemand recht op de €5.000 als hij of zij:

De man voldoet niet aan de eerste voorwaarde, en volgens de rechter ook niet aan de tweede: vlak voordat hij naar Nederland kwam, woonde hij in de Verenigde Staten.

De rechter wijst op de toelichting bij de regeling. Het bedrag is bedoeld voor wie er bewust voor koos om vóór de onafhankelijkheid naar Nederland te komen. Daarom moest je toen minstens 18 jaar zijn.

De man was bij de onafhankelijkheid nog geen 18. Ook als hij samen met zijn broer en zus vóór die datum naar Nederland was gekomen, had hij geen recht gehad op het bedrag, aldus de rechter. Dat hij altijd de Nederlandse nationaliteit had, maakt niet uit. De Centrale Raad van Beroep legde de voorwaarden eerder dit jaar al uit in een reeks uitspraken, en de rechtbank sluit daarbij aan.

Wie in Nederland woont of werkt, bouwt per jaar 2 procent AOW op. Mensen die op latere leeftijd naar Nederland kwamen, krijgen daardoor een onvolledige AOW.

Ook wie een tijd in het buitenland woonde of werkte, kan een korting op de AOW krijgen.

Is je inkomen daardoor te laag, dan kun je bij de SVB een aanvullende inkomensvoorziening ouderen (AIO) aanvragen. Wie AIO krijgt, mag niet onbeperkt naar het buitenland: daar gelden aparte regels voor.

Wie aan de voorwaarden voldeed, kreeg het bedrag vanaf 1 juli 2024 in veel gevallen vanzelf toegekend. Volgens de toelichting telt de €5.000 niet mee als inkomen voor toeslagen en uitkeringen. Wel kan het bedrag meetellen als vermogen. Voor de toeslagen, de Wlz en de Wmo geldt daarvoor tien jaar een vrijstelling, voor de bijstand en de AIO zonder einddatum.

Ben je het niet eens met een afwijzing van de SVB, dan kun je bezwaar maken en daarna in beroep gaan, zoals deze man deed. Maar de regeling is streng. Kwam je na 25 november 1975 naar Nederland, of was je toen jonger dan 18, dan is er volgens deze uitspraak geen ruimte voor een uitzondering.