De hyperrealiteit van het ‘islamdebat’ in Nederland

‘Hyperrealiteit’ is een door ‘handelaren in kennis’ en ‘rogue media scholars’ gebruikt woord dat ‘schijnwerkelijkheid’ betekent. En dan specifiek een schijnwerkelijkheid die door de media gecreëerd wordt. De moderne (sociale) media zijn zo snel en alom tegenwoordig dat er – in combinatie met de onuitputtelijke behoefte aan informatie – op een haast wetmatige manier, tijd en informatie onevenredigheden optreden die versterkt door subjectiviteit van ontvangers en zenders een schijnwerkelijkheid voortbrengen. Die schijnwerkelijkheid gaat vervolgens een eigen leven leiden en beïnvloedt met terugwerkende kracht vanwege haar a priori karakter de ‘echte’ werkelijkheid. U kunt zich voorstellen dat dit proces in een gepolariseerd debat als dat over de islam of het aanverwante RACISME!-debat de polarisatie onevenredig doet toenemen. Maar genoeg wetenschappelijk gelul! Tijd voor een voorbeeld!

Vorige week dinsdagnacht werden in de VS drie onschuldige moslims vermoord door een blanke man. Die man bleek op zijn Facebookpagina een fanatiek atheïst te zijn en zo kwam het verhaal in de media dat het hier om een islamofobe aanslag zou gaan. Woensdagochtend in Nederland druppelden de eerste alarmistische tweets hierover binnen. De mediacategorie ‘linksgekkies’ dook er gelijk op. Zij zitten sinds het kolonialisme kwijlend voor hun schermen te wachten op de eerste dodelijke slachtoffers van islamofobie en‘de golf van geweld tegen moslims’ die door het westen raast. Nog opgewonden van de ‘onmenselijke bezetting’ van een moskee in aanbouw door vier rechtsgekkies met een spandoek de zaterdag ervoor, kwam nu eindelijk hun verlossende gelijk. Rechtse mensen, blanke mensen, domrechts, PVV'ers zijn nog erger dan moslimextremisten! stom!

De ware toedracht van het tragische incident was echter nog niet bekend en door het tijdsverschil lag de informatietoevoer uit de VS waar het nog nacht was een aantal uren stil. Dit kan de reden zijn geweest waarom grote nieuwssites als de NOS – ondanks een redactie van 400 medewerkers altijd wat laat en een beetje wereldvreemd – het nieuws nog niet brachten. ‘Shoot outs’ en gewelddadige moordpartijen zijn in de VS immers een beetje als Peter R. de Vries die in een Nederlandse talkshow opdraaft dus wellicht waren ze bij gebrek aan context wat voorzichtig om in het ISLAMOFOBIE!-frame mee te gaan. Op twitter werd hier echter gelijk moord en brand over gegild! Doofpot! Zionistisch complot! Chris Rock ging helemaal Edward Said (ORIENTALISME!) op de main stream media en werd driftig geretweet.

Het valt ook niet mee natuurlijk. Neem een site als Joop.nl. Wekenlang sinds Charlie Hebdo iedere lekkende kraan in een moskee omschrijven als een ‘rechts-extremistische aanslag op een islamitisch doel’ en dan op het moment suprême staat de NOS als een verwarde man te treuzelen. Maar terug naar de werkelijkheid. Er gaat geen golf van haat laat staan geweld tegen moslims door Nederland. Natuurlijk waren er rechtsgekkies met walgelijke tweets als ‘weer drie minder’ naar aanleiding van de Chapel Hill shootings, maar dit zijn zielige figuren waarvan we weinig te vrezen hebben. Achter een schermpje hebben ze een grote mond maar zet ze in de vroege ochtend op een lege bouwplaats met een spandoek dan piepen ze wel anders. Net als na de moord op Theo van Gogh is het in Nederland sinds Charlie Hebdo en de wekelijkse IS horrorshow (zou IS ‘Boer zoekt vrouw’ kennen?) rustig gebleven. Veel incidenten die de media halen hebben een hoog hoax gehalte. Ook al hangen er camera’s, daders worden niet gepakt, aangiftes niet gedaan en je hoort er nooit meer wat van.

Het probleem van de gecreëerde schijnwerkelijkheid van ‘moslimhaat in Nederland’ is dat er wel weer een blik ‘gewone moslims’ opengetrokken zal worden voor tv-programma’s die, in plaats van dat ze de communicatieve vaardigheden van de lesbische boerin Bertie becommentariëren, de grijsgedraaide plaat van moslimslachtofferschap afdraaien. Bovendien voelt de mediacategorie ‘genuanceerd links’ zich door de alarmistische sfeer ook genoodzaakt zich in het hypermediadebat te mengen en het ISLAMOFOBIE-frame te bekrachtigen zoals Miko Flohr afgelopen donderdag op The Post Online over de Chapel Hill Shootings. Zijn stuk stond nog niet online of Twitter stroomde al weer vol met tweets van personen uit de mediacategorie ‘genuanceerd rechts’ met de mededeling dat het motief van Chapel Hill shootings een burenruzie om een parkeerplaats bleek te zijn. Die laatsten hadden rustig gewacht op een paar tweeps uit de mediacategorie ‘rechtsgekkies’ die met een scanner 24/7 de politie van Chapel Hill monitorden om hun moorddadige mede-Neanderthaler van islamofobie vrij te pleiten.

Geduld is een schone zaak zou je naar aanleiding van dit alles kunnen zeggen. Maar niets is minder waar. Want toen afgelopen zaterdagmiddag de mediacategorie ‘het werkelijke genuanceerde midden’ – de zaak Chapel Hill lang genoeg op zich in had laten werken en in de pen klom, kwam een bericht over een schietpartij in Kopenhagen binnen. De timelines stroomden vol. Onder de beoogde slachtoffers zou een ‘controversiële cartoonist’ zitten. Nou dan weet je het wel! Dan heeft het gelukkig niets met de islam te maken! Iedereen ging rustig slapen. Alleen in de synagogen brandde er nog licht.….