Adema eist meer geld voor Statenleden, terwijl haar eigen Brabant de automobilist met hogere opcenten plukt

Adema, commissaris van de Koning in Noord-Brabant en voorzitter van het Interprovinciaal Overleg (IPO), liet er dinsdag op het jaarcongres van de provincies in Enschede geen misverstand over bestaan. "Daarom zeg ik vandaag heel duidelijk: de vergoeding voor Statenleden moet omhoog", aldus Adema, meldt ANP. Het werk zou "steeds complexer" worden, de dossiers "zwaarder" en de maatschappelijke druk groter. "Niet als gunst, maar als erkenning van verantwoordelijkheid."

Een Statenlid krijgt nu ruim 2.256 euro bruto per maand, plus bijna 225 euro onkostenvergoeding. Voor veel Statenleden is het een functie naast hun gewone werk. Adema noemt het erkenning. De belastingbetaler noemt het zelfbediening.

Want kijk eens naar wat de burger in diezelfde provincies krijgt. Zeven van de twaalf provincies verhoogden dit jaar hun opcenten op de motorrijtuigenbelasting, blijkt uit het overzicht van de ANWB. In Adema's eigen Noord-Brabant ging het tarief van 84,9 naar 87,0 procent. In Zuid-Holland van 101,5 naar 104,4. In Noord-Holland van 77,4 naar 82,1. In Limburg van 85,8 naar 88,5.

Wie in Brabant met de auto naar zijn werk rijdt, kreeg dus geen erkenning. Hij kreeg een aanslag. Het provinciehuis plukt de automobilist en wil daarna zelf beter betaald worden voor het plukken.

En alsof dat nog niet genoeg is, kwamen de provincies op hetzelfde congres met een tweede geldeis. Het Rijk moet meer investeren in wegen, bruggen, sluizen en spoor, anders "staan we stil". Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat komt tientallen miljarden tekort voor onderhoud, herstel en vernieuwing, en het kabinet maakt binnen twee weken bekend welke projecten vertraging oplopen.

Dat geld valt niet uit de lucht. Het komt van dezelfde burger die nu al meer opcenten betaalt en die via de energierekening straks ook nog 235 miljard euro aan nieuwe energienetten mag ophoesten. Eerst je portemonnee, dan je portemonnee, en daarna nog een keer je portemonnee.

Het moment is ook geen toeval. Op 17 maart 2027 zijn de Provinciale Statenverkiezingen, en partijen maken nu hun kandidatenlijsten rond. Adema zegt het zelf: "Als we willen dat goede mensen zich kandidaat blijven stellen, moeten we ook eerlijk zijn over de voorwaarden waaronder zij hun werk doen."

Eerlijk over de voorwaarden. Laten we dat dan ook zijn. Het eerlijke verhaal is dat de bestuurlijke klasse in dit land telkens weer een reden vindt waarom zijzelf meer moet krijgen, terwijl de gewone Nederlander hoort dat er geen geld is. In Den Haag en in de provinciehuizen is er altijd geld voor politici. Voor de burger is er altijd een nieuwe heffing.

En dat uit de mond van een VVD'er. De partij die zich jarenlang verkocht als de partij van lagere lasten, en waarvan Van der Wal Jettens begroting nu als rechts verkoopt, levert nu de bestuurder die op een congres om een hogere vergoeding voor politici vraagt, terwijl haar eigen provincie de automobilist zwaarder belast. Dat is geen liberalisme. Dat is het oude regentendenken in een nieuw pak.

Natuurlijk mag goed werk goed betaald worden. Daar gaat het niet om. Het gaat om de volgorde. Een provincie die de lasten voor haar inwoners verhoogt en tegelijk bij het Rijk aanklopt voor meer investeringen, heeft geen enkel moreel recht om eerst haar eigen politici te belonen. Goede kandidaten trek je niet aan met een hogere vergoeding, maar met een bestuur dat de burger serieus neemt.

De eis is daarom simpel. Geen hogere vergoeding voor Statenleden zolang de opcenten in Brabant en de andere provincies niet omlaag zijn gegaan. Het kabinet moet Adema's verzoek naast zich neerleggen, en elke partij die in maart om de stem van de kiezer vraagt, moet nu zeggen of zij de opcenten verlaagt of de eigen vergoeding verhoogt.

Wie de burger eerst plukt en daarna erkenning eist, verdient in maart maar één ding: een afrekening in het stemhokje.