D66-staatssecretaris Eerenberg buigt voor Brussel terwijl een gezin naar Marokko straks bijna 200 euro vliegbelasting aftikt

Wie nog één bewijs zocht voor hoe onderdanig onze politieke kaste tegenover de Europese Unie kruipt, hoefde maandag alleen maar te luisteren naar het wetgevingsoverleg over het Belastingplan 2027. Daar vroeg JA21-Kamerlid Michiel Hoogeveen waarom een vliegticket op korte afstand in Nederland straks met ruim 31 euro vliegbelasting wordt belast terwijl je net over de grens in Duitsland volgens hem maar 13 euro betaalt, en hoe dat precies zit met het Europese Herstel- en Veerkrachtplan (HVP) dat op 31 december van dit jaar afloopt. Het antwoord van D66-staatssecretaris Eerenberg was een onthullend kijkje in de ziel van het eurofiele partijkartel.

Volgens Eerenberg heeft Nederland zich in dat Brusselse Herstel- en Veerkrachtplan namelijk vastgeketend aan het "verdrievoudigen van de toen geldende vliegbelasting", wat volgens zijn eigen opgave neerkomt op een "minimale tarief van €23,84". Dat minimale bedrag uit de Brusselse afspraak is overigens niet eens het tarief dat jij nu aan de balie betaalt, want Den Haag heeft er uit eigen beweging nog een flinke schep bovenop gedaan. Maar het meest stuitende deel van Eerenbergs betoog kwam direct daarna, toen hij uitlegde dat Nederland volgens de Brusselse spelregels zelfs niet hardop mag zeggen wat het ná 2026 met die taks wil.

Hoewel de looptijd van dat Europese fonds eind dit jaar verstrijkt en het laatste betalingsverzoek al bij de Europese Commissie ligt, waarschuwde Eerenberg de Kamer namelijk voor een "reëel risico op terugbetaling" als Den Haag nog vóór 2027 aankondigt dat het anders naar de vliegbelasting wil gaan kijken. Volgens de staatssecretaris mogen wij van Brussel "tijdens de looptijd van het HVP", dus tot eind 2026, niet eens de intentie uitspreken om daarna "een maatregel terug te draaien". Sterker nog: alleen al het nu uitspreken van dat voornemen bestempelt Brussel volgens Eerenberg als "je niet aan de spelregels houden", waardoor we volgens hem tot de conclusie komen "dat we hiermee voorzichtig moeten zijn".

Beseffen we wel hoe compleet gestoord deze bestuurlijke wurggreep is? Het ongecorrigeerde Kamerverslag laat natuurlijk zien dat Eerenberg spreekt over een financieel risico en niet over een boete die al door Brussel is opgelegd, en hij moest zelfs nog schriftelijk laten uitzoeken hoe groot de eventuele derving dan precies zou zijn. Maar het politieke feit blijft dat een Nederlandse D66-staatssecretaris het eigen parlement maant om "voorzichtig" te zijn met zelfs maar het uitspreken van lastenverlichting na 2026, puur omdat Brussel anders "kritisch meekijkt" en geld terug kan eisen.

Terwijl Eerenberg en zijn ambtenaren zich zorgen maken over het humeur van de Brusselse controleurs, ligt de gepeperde rekening voor de gewone Nederlander al lang en breed op de deurmat. Op de eigen pagina van de Rijksoverheid over het Belastingplan staat koud uitgeschreven hoe reizigers vanaf 2027 verder worden uitgeknepen. Waar je in 2026 nog een vast bedrag van 30,25 euro per vertrekkende passagier vanaf een Nederlandse luchthaven betaalt, komt er vanaf 1 januari 2027 een heel stelsel met drie verschillende afstandstarieven. Dat werd vorig jaar al besloten, en het kabinet-Jetten houdt er gewoon aan vast.

Voor een korte vlucht binnen Europa stijgt de vliegbelasting naar 31,04 euro per persoon, voor bestemmingen in de middencategorie knalt het tarief omhoog naar 49,87 euro en voor verre reizen stond er zelfs 74,81 euro per passagier in de boeken. Dat allerhoogste tarief voor langeafstandsvluchten wil het kabinet nog verlagen naar 59,43 euro omdat Eerenberg in het debat toegaf dat het oorspronkelijke plan door meerdere fracties als "een beetje te ruig" werd gezien, al moeten de Tweede en Eerste Kamer nog over dat voorstel beslissen. Maar voor gewone vakantiegangers die naar Egypte, Marokko of Tunesië vliegen, blijft die keiharde sprong naar 49,87 euro per stoel gewoon recht overeind staan.

Kijk eens naar de harde rekensom en wat deze Haagse graaidrift betekent voor een normaal gezin van vier personen van twee jaar of ouder dat vanaf Schiphol, Eindhoven of Rotterdam naar zo'n middellange bestemming vliegt. Alleen al aan Nederlandse vliegbelasting tik je bij vertrek straks vier keer 49,87 euro af, oftewel 199,48 euro voordat je überhaupt één koffer hebt ingecheckt of één kop koffie op het vliegveld hebt gedronken. Bij het tarief van 2026 was datzelfde gezin 121 euro kwijt: 78,48 euro extra voor exact dezelfde vlucht, en het kabinet-Jetten laat die sprong gewoon staan.

Voor een dikbetaalde D66-bestuurder met een dienstauto en een riant wachtgeldvangnet is bijna tachtig euro extra belasting op een gezinsreis misschien kleingeld waar je je schouders over ophaalt. Maar voor gewone ouders die het hele jaar kromliggen voor torenhoge boodschappen, krankzinnige energierekeningen en peperdure benzine, is bijna tweehonderd euro aan kale vertrektaks een ordinaire strafexpeditie op hun vrije tijd. Wie zich afvraagt hoe zwaar de belastingdruk in Nederland inmiddels op werkende gezinnen drukt, ziet hier precies hoe de schatkist over de rug van de middenklasse wordt gevuld.

Op DDS lieten we onlangs al haarfijn zien wat de vliegbelasting voor een gezin naar Marokko betekent vergeleken met een vertrek vanaf Düsseldorf of Brussel. Terwijl onze oosterburen en zuiderburen hun luchthavens en vakantiegangers niet met dit soort groteske heffingen wegpesten, jaagt het kabinet-Jetten Nederlandse reizigers massaal de grens over. Jouw zuurverdiende gezinsvakantie is voor D66 en zijn coalitievriendjes niets anders dan een melkkoe om hun groene en eurofiele hobby's mee te financieren.

Het allerergste aan het optreden van Eerenberg is nog wel het laffe verstoppertje spelen achter de Europese Unie. De staatssecretaris doet nu net alsof het Herstel- en Veerkrachtplan een soort natuurverschijnsel is dat vanuit de hemel op het ministerie van Financiën is neergedaald, maar het zijn de Haagse kartelpartijen zélf geweest die deze wurgafspraak met Brussel hebben ondertekend. Eerst storten we als een van de grootste nettobetalers miljarden euro's in een Europees coronafonds, en om vervolgens een kruimeltje van ons eigen belastinggeld uit Brussel terug te mogen bedelen, belooft Den Haag plechtig om de eigen burgers een verdrievoudigde vliegtaks door de strot te duwen.

Dat is eurofiel toneel in optima forma: je levert je eigen fiscale soevereiniteit in voor een sigaar uit eigen doos, en zodra Kamerleden jaren later vragen of die belasting weer omlaag mag, roep je verschrikt dat dat niet van Brussel mag. Zelfs tijdens het debat van maandag moest Eerenberg op vervolgvragen van Hoogeveen en ChristenUnie-Kamerlid Pieter Grinwis bekennen dat hij niet eens paraat had hoe groot de financiële tegenvaller dan precies zou zijn. Pas in een nog te versturen brief voor het plenaire debat wil de staatssecretaris het rekenwerk en de gesprekken met het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat op een rijtje zetten.

Ondertussen zit het beleid van dit kabinet vol met stuitende tegenstrijdigheden die geen zinnig mens nog kan uitleggen. Aan de ene kant verlaagt Eerenberg in zijn voorstel het geplande toptarief voor intercontinentale vluchten van 74,81 euro naar 59,43 euro om de concurrentiepositie van Schiphol niet compleet te slopen en een meerderheid voor zijn Belastingplan te kopen. Aan de andere kant laat hij gezinnen die naar Egypte of Noord-Afrika vliegen zonder blikken of blozen bijna vijftig euro per ticket aftikken, onder het hautaine mom dat bij kortere en middellange afstanden andere vormen van vervoer vaker concurrerend zouden zijn.

Leg dat maar eens uit aan een gezin met twee kinderen dat een weekje naar Egypte of Marokko wil: volgens de studeerkamergeleerden van D66 pak je dan blijkbaar gewoon de fiets of een niet-bestaande nachttrein. En ondertussen stond PRO-Kamerlid Luc Stultiens in datzelfde debat alweer te stampvoeten dat de vliegbelasting wat links betreft helemaal niet gematigd mag worden en dat er in het voorjaar van 2027 een nóg zwaarder fiscaal klimaatpakket moet komen, waarna Eerenberg gretig bevestigde dat hij zich niet kan voorstellen dat er in het voorjaar een klimaatpakket zonder extra fiscaliteit ligt. Ze zijn in Den Haag nog lang niet klaar met het plunderen van jouw vakantiebudget; ze zoeken alleen nog naar nieuwe groene smoesjes om de schroeven verder aan te draaien.

Dit schandaal rond de vliegbelasting legt genadeloos bloot waarom Nederland zo snel mogelijk verlost moet worden van deze Brusselse kettingen en dit inhalige D66-beleid. Een soeverein parlement hoort op élk moment van de dag vrijuit te kunnen besluiten om een wurgende belasting op zijn eigen burgers te verlagen of af te schaffen, zonder dat een staatssecretaris waarschuwt dat Brussel dan geld terug kan eisen. Als een Brusselse subsidieregeling bepaalt dat Nederland in oktober 2026 niet eens de intentie mag uitspreken om een belasting in 2027 te verlagen, dan deugt die hele Europese constructie van geen meter.

Eerenberg moet voor het plenaire debat over het Belastingplan niet aankomen met vage ambtelijke bezweringen, maar met de exacte afspraken en bedragen op tafel komen én per direct stoppen met zich te verschuilen achter Brussel. En wat die asociale verhoging van de vliegbelasting voor gewone vakantiegangers betreft, is er maar één fatsoenlijke oplossing: haal een dikke streep door die tariefsprong van 49,87 euro en geef Nederlandse gezinnen hun betaalbare vakantie terug, of Brussel daar nu boos over wordt of niet.