UWV ziet steeds meer hogeropgeleiden in de WW: aandeel hbo en wo stijgt van 30 naar 38 procent

Raak je met een hbo- of wo-opleiding je baan kwijt, dan vraag je WW aan vanaf 1 week vóór je eerste werkloosheidsdag en uiterlijk 1 week erna. De eerste 2 maanden krijg je 75 procent van je WW-maandloon en daarna 70 procent, met een maximumdagloon van €309,91 bruto. Volgens het UWV heeft 38 procent van de mensen in de WW nu een hbo- of wo-opleiding, tegen 30 procent in 2022.

Dat staat in het jaarlijkse rapport Regio in Beeld 2026-2027, dat het UWV op 3 november publiceerde. De arbeidsmarkt koelt af: er zijn minder vacatures, maar de markt blijft in alle regio's krap.

Deels komt de stijging doordat Nederlanders steeds hoger opgeleid zijn, schrijft het UWV. Maar er zijn meer oorzaken. De WW neemt vooral sterk toe onder programmeurs en softwareontwikkelaars, onder andere door reorganisaties in sectoren als de banken, en mogelijk speelt ook AI mee. In enkele marketingberoepen steeg de WW onder hogeropgeleiden sterk, vermoedelijk omdat AI taken overneemt.

De conclusie in het rapport: "voor hogeropgeleiden staat steeds meer werk onder druk". Het kan daardoor lastiger worden om weer aan de slag te komen.

In juli 2026 hadden bijna 6.400 mensen uit de ICT een WW-uitkering. Het aantal vacatures loopt sinds 2023 terug, tot iets meer dan 18.900 in het tweede kwartaal van 2026. Toch noemt het UWV de arbeidsmarkt voor ICT-beroepen nog altijd zeer krap, bijvoorbeeld voor software- en applicatieontwikkelaars.

AI kan eenvoudige programmeertaken overnemen, waardoor de vraag naar bepaalde programmeurs kan dalen. Tegelijk zijn er volgens het UWV onder meer AI-adviseurs en data- en securityspecialisten nodig.

Elders houdt de vergrijzing de tekorten in stand: veel medewerkers gaan de komende jaren met pensioen, onder meer in de zorg, het onderwijs en de industrie. Voor 32 beroepsgroepen wordt de markt tot 2030 naar verwachting nog krapper. Voor bijvoorbeeld accountants en HR-adviseurs neemt de spanning juist af.

Je eerste werkloosheidsdag is de eerste dag waarop je zou werken als je je baan nog had. Ben je bij je aanvraag al langer dan een week werkloos, dan krijg je waarschijnlijk tijdelijk een lagere of helemaal geen uitkering. Verzamel daarom vóór je uit dienst gaat je loonstroken, je contract en de cao.

Je hebt recht op WW als je in de 36 weken voor je werkloosheid minstens 26 weken hebt gewerkt en niet door eigen schuld werkloos bent. In een vaststellingsovereenkomst moet staan dat je werkgever het voorstel deed en dat jij niets verkeerd hebt gedaan.

Dat is geen vrijbrief: wat je daarin over de schuldvraag afspreekt, bindt het UWV niet.

Het UWV rekent met je dagloon: het sv-loon van een jaar, gedeeld door 261. Het dagloon keer 21,75 is je WW-maandloon.

Bij een hoger salaris telt vooral het maximumdagloon. Stel: je dagloon ligt boven de €309,91. Dan rekent het UWV met dat bedrag en is je WW-maandloon ruim €6.740. De eerste 2 maanden krijg je ruim €5.055 bruto per maand, daarna ruim €4.718. Daarin zit ook je vakantiegeld, dat het UWV apart betaalt, meestal in mei.

Op 1 januari 2027 gaat je dagloon mee omhoog met 2,05 procent. Wat het maximumdagloon dan wordt, staat nog niet op de site van het UWV.

Voldoe je aan de wekeneis, dan krijg je 3 maanden WW. Langer krijg je als je ook in 4 van de laatste 5 jaar hebt gewerkt. Voor de eerste 10 kalenderjaren arbeidsverleden krijg je dan 1 maand per jaar. Daarna telt een jaar tot en met 2015 voor 1 maand en een jaar vanaf 2016 voor een halve maand. Het jaar waarin je WW begint, telt niet mee.

Stel: je werkt sinds januari 2016 onafgebroken en wordt in december 2026 werkloos. Dan tellen 2016 tot en met 2025 mee: 10 jaar, dus 10 maanden WW. De wet begrenst de duur op 24 maanden.

Heb je niets anders afgesproken, dan doe je minimaal 4 sollicitatieactiviteiten per 4 weken. Eerst zoek je werk op je eigen niveau van opleiding, ervaring en loon. Na 6 maanden WW geldt iedere baan als passend, ook met een lager opleidingsniveau of minder inkomen. Wil een werkgever je aannemen, dan moet je dat werk en dat salaris accepteren.

Scholing en omscholing noemt het UWV essentieel. Van de werkgevers met een vacature neemt 52 procent vaker kandidaten aan die nog opgeleid moeten worden. Wil je tijdens je WW een opleiding volgen, stuur dan via Mijn UWV een Werkmapbericht met de naam van de opleiding, het instituut en de duur.

Vergroot de opleiding je kansen op werk, dan kun je misschien vrijstelling van de sollicitatieplicht krijgen. Is ze daarvoor niet nodig, dan blijf je solliciteren. Het UWV betaalt alleen als je de opleiding nodig hebt om werk te vinden, je toestemming hebt en de opleiding via het UWV is ingekocht.

Weet je nog niet welke kant je op wilt, dan kan een loopbaanadviseur bij het Werkcentrum in je buurt meedenken. Volgens het rapport zijn die centra ook bedoeld voor mensen die hun baan dreigen te verliezen.

Dreigt ontslag, noteer dan nu je eerste werkloosheidsdag, verzamel je papieren en kijk welke jaren meetellen voor je arbeidsverleden in Mijn UWV.

Wil je vaker zulke uitleg over je geld op je telefoon? Volg DDS op ons WhatsApp-kanaal.