BIG TECH VERSLAAFT ONZE KINDEREN - en Brussel ruikt meteen miljarden en nóg meer macht

Nog één video. Nog één bericht. Nog één melding. Nog één keer verversen.

De Europese Commissie concludeert voorlopig dat het verslavende ontwerp van Facebook en Instagram in strijd is met Europese regels. Het gaat onder meer om eindeloos scrollen, automatisch afgespeelde filmpjes, pushberichten en algoritmen die gebruikers zo lang mogelijk in de app proberen te houden.

Vooral de gevolgen voor kinderen en jongeren zijn ernstig. Volgens de bevindingen van de Commissie negeerde Meta informatie over het nachtelijke gebruik door jongeren en de dwangmatige werking van reels en stories.

Meta riskeert uiteindelijk een boete van maximaal 6 procent van zijn wereldwijde omzet. Dat kan neerkomen op ongeveer 11 miljard euro.

Mooi. Pak Meta maar aan.

Maar vertrouw Brussel voor geen meter.

Socialemediabedrijven verdienen geld wanneer gebruikers langer blijven kijken. Het product is niet de app. Het product is de aandacht, het gedrag en de persoonlijke informatie van de gebruiker.

Kinderen zijn daarbij een ideale doelgroep. Hun zelfbeheersing is nog in ontwikkeling. Zij zijn gevoelig voor sociale bevestiging, status en uitsluiting. Een eindeloze stroom korte video’s en meldingen is voor hen moeilijk te weerstaan.

Meta weet dat.

Het bedrijf beschikt over bergen gedragsdata, psychologen, ontwerpers en algoritmespecialisten. Iedere kleur, trilling, melding en aanbeveling wordt getest op één vraag: blijft de gebruiker langer hangen?

Dat is geen ongeluk. Dat is het verdienmodel.

De Europese Commissie heeft gelijk dat Meta verantwoordelijkheid draagt. Maar Brussel grijpt dit soort dossiers ook aan om zichzelf neer te zetten als digitale opperheerser van Europa.

Vandaag gaat het over verslavende algoritmen. Morgen over ‘schadelijke informatie’. Overmorgen over politieke berichten die volgens een Europese ambtenaar desinformatie, polarisatie of verkiezingsbeïnvloeding zijn.

Dezelfde machtsmiddelen waarmee kinderen beschermd kunnen worden, kunnen ook worden gebruikt om legale politieke meningen te onderdrukken.

Daarom mag de strijd tegen Big Tech nooit eindigen met een blanco cheque voor de Europese Commissie.

Ouders moeten eenvoudige en werkende controlemechanismen krijgen. Automatisch afspelen en eindeloos scrollen kunnen standaard worden uitgeschakeld voor minderjarigen. Meta moet transparant maken hoe aanbevelingen werken.

Maar politieke inhoud mag niet via een achterdeur onder het mom van ‘welzijn’ worden gefilterd.

De belangrijkste verantwoordelijkheid ligt uiteindelijk bij ouders. Geen enkele Europese verordening kan de rol van een vader of moeder vervangen.

Ouders moeten weten welke apps hun kinderen gebruiken, hoeveel tijd zij eraan besteden en wat die apps met hun concentratie, slaap en zelfbeeld doen.

Techbedrijven hebben er belang bij ouders machteloos en onwetend te houden. De Europese Unie heeft er belang bij zichzelf als noodzakelijke redder te presenteren.

Beide verdienen wantrouwen.

Meta moet stoppen met het digitaal verslaafd maken van kinderen. Maar laat niemand geloven dat de Europese Commissie uit pure ouderliefde handelt.

Hier botsen twee machtsmachines. Ouders en kinderen mogen van geen van beide het bezit worden.