9.000 staalwerkers in IJmuiden weer een half jaar in onzekerheid: kabinet schuift besluit over Tata Steel door naar maart

Een half jaar uitstel. Zo regeert dit kabinet.

De deadline voor de maatwerkafspraak met Tata Steel lag op 30 september. Die is nu verschoven naar 1 maart 2027, meldt de NOS. In die afspraak staat dat het Rijk maximaal 2 miljard euro bijdraagt aan het 'groen staal'-project in IJmuiden. Hoogoven 7 en een van de kooksgasfabrieken moeten plaatsmaken voor een installatie die eerst op gas en later op waterstof draait. Het hele project kost volgens TPO 4 tot 6 miljard euro.

Waarom het uitstel? De omgevingsdienst wil de vergunningen van de twee kooksgasfabrieken van Tata intrekken, omdat die structureel te veel schadelijke stoffen uitstoten. En het Openbaar Ministerie vervolgt het bedrijf sinds juli voor opzettelijke milieuovertredingen.

Van Veldhoven noemt zichzelf "gewoon realistisch". "Dat er zo'n complexe vraag op een al complexe onderhandeling komt te liggen, betekent dat het noodzakelijk is dat we toch wat langer de tijd nemen," zei ze, volgens het ANP. Over het geld was ze wel duidelijk: "Wij houden ons aan dat bedrag."

De 2 miljard staat dus nog steeds. Alleen weet niemand waarvoor.

Kijk even naar wat hier gebeurt. Het OM zegt dat Tata bewust de regels heeft overtreden. De omgevingsdienst wil de vergunningen van twee fabrieken intrekken. De provincie Noord-Holland wil eerst "duidelijke afspraken". En het Rijk houdt tegelijk 2 miljard euro klaar voor hetzelfde bedrijf.

Dat is geen beleid. Dat is chaos met een Kamerbrief erbij.

DDS waarschuwde vorige week al dat het kabinet-Jetten tijd koopt bij Tata Steel zonder garanties voor banen en leefmilieu. Precies dat is nu gebeurd. Er is geen besluit, er zijn geen garanties, en het geld blijft op tafel liggen.

Bij Tata Steel in IJmuiden werken ongeveer 9.000 mensen. Daaromheen zitten nog zo'n 20.000 banen bij toeleveranciers en andere bedrijven die van de fabriek afhankelijk zijn. Al die mensen weten nu weer een half jaar niet waar ze aan toe zijn.

De FNV klaagde begin september al dat de gesprekken tussen overheid en bedrijf traag verliepen, en dreigde met staken als dat nodig is. Nu is het nog trager geworden.

En dit is niet zomaar een fabriek. Nederland maakt hier zijn eigen staal. Wie dat laat verdwijnen, gaat het straks kopen in landen met veel slechtere milieuregels. Dan is de uitstoot niet weg, dan is hij alleen verhuisd. Samen met de banen.

Het is hetzelfde patroon als bij de gasvoorraad. Van Veldhoven schuift de opslag af naar de energiebedrijven, Gasunie waarschuwt dat de noodvoorraad van twee weken te klein is, en de energiebedrijven zeggen nu al dat de kosten bij de consument terechtkomen. Grote woorden over groene groei, maar als het moment komt om te kiezen, schuift de minister het door.

Ja. De omwonenden in de IJmond hebben recht op schone lucht, en de milieuclubs hebben een punt als ze zeggen dat je met een bedrijf dat wordt vervolgd geen deal op vertrouwen sluit. Wie de regels overtreedt, moet worden aangepakt. Daar is het OM voor.

Maar juist daarom moet het kabinet kiezen. Of je sluit een harde deal, met bindende eisen voor de uitstoot, garanties voor de banen en sancties als Tata zich er niet aan houdt. Of je sluit hem niet. Wat je niet doet, is 2 miljard euro in de etalage laten liggen terwijl je het bedrijf tegelijk vervolgt en de vergunningen van zijn fabrieken probeert in te trekken.

Van Veldhoven moet binnen een maand aan de Kamer laten zien wat er in de maatwerkafspraak staat, en welke garanties er zijn voor de banen in IJmuiden. De 2 miljard mag pas worden uitgekeerd als Tata bindende afspraken tekent over de uitstoot, met boetes als het die niet nakomt. En de Kamer moet eisen dat het kabinet vóór 1 maart één lijn trekt met de provincie en de omgevingsdienst, in plaats van drie kanten tegelijk op te gaan.

Tata heeft tot maart. De staalwerkers hadden een besluit verdiend.