Jetten hangt zijn Belastingplan aan Markuszower: ex-PVV'er stelt 'weinig eisen' en wil een D66-kabinet overeind houden uit angst voor Klaver

Woensdag begint het debat over het Belastingplan. Een akkoord met de oppositie is er niet, ondanks weken van gesprekken op het Catshuis. Het kabinet lijkt nu af te stevenen op steun van losse oppositiepartijen, schrijft RTL Nieuws: ChristenUnie, 50PLUS en Groep-Markuszower.

Reken even mee. D66, VVD en CDA hebben samen 66 zetels. Daar komen de 3 zetels van de ChristenUnie, de 2 van 50PLUS en de 7 van de Groep Markuszower bij. Samen 78, net genoeg voor een meerderheid in de Tweede Kamer.

ChristenUnie en 50PLUS "kunnen het niet aan een meerderheid helpen", schreef de NOS zaterdag, "maar met de steun van bijvoorbeeld de Groep Markuszower telt het genoeg op". Dat is de kern. Zonder Markuszower geen Belastingplan, in elk geval niet in de Tweede Kamer. Zelfs de partijen die mee willen doen, zien dat. "Het is spannend. Het huiswerk is nog niet af, de tijdsdruk is groot en er is nog geen meerderheid", zei 50PLUS-leider Jan Struijs zaterdag na het overleg op het Catshuis. ChristenUnie-leider Mirjam Bikker zei dat het haar "bezorgd" maakt dat er op zaterdagmiddag nog moest worden onderhandeld.

En dat terwijl het kabinet de groep niet eens officieel had uitgenodigd voor de begrotingsgesprekken. Het was VVD-minister Eelco Heinen die op eigen initiatief met Markuszower om tafel ging, meldde de NOS vorige week. Andere coalitiepartijen en kabinetsleden wisten daar niets van. Heinen vond dat niet gek. "Laten we nou met iedereen in het parlement open spreken", zei hij. Een minderheidskabinet dat bij elke stemming moet bedelen, sleept zich van week naar week.

Markuszower was na dat gesprek met Heinen enthousiast. Hij zei dat hij weinig eisen stelt. "Ik heb een goed gesprek gehad met minister van Financiën en ik hoop dat het leidt tot een pakket dat beter is." En waarom wil hij het Belastingplan steunen? Hij vreest anders verkiezingen. "Niemand zit te wachten op Jesse Klaver als premier."

Dat laatste is waar. Maar angst voor Klaver is geen reden om een kabinet van D66, VVD en CDA overeind te houden. Wie uit angst voor links tekent voor een D66-begroting, krijgt gewoon D66-beleid. Wie zonder eisen tekent, tekent voor D66-beleid.

Want wat zit er in dat pakket? In de box 3-novelle van het kabinet staat nog altijd dat het heffingvrij vermogen bijna halveert, van €59.357 naar €30.846. Een box 3-plan dat de Raad van State maandag afschoot als onuitvoerbaar en incompleet. Dat is het huis waar Markuszower nu de deur van wil openhouden.

De zeven leden van de Groep Markuszower kwamen in de Kamer via de lijst van de PVV. In januari splitsten ze zich af van de partij van Geert Wilders: Gidi Markuszower, Heutink, Claassen, Lammers, Moinat, Schilder en Ten Hove. De PVV-fractie ging daardoor van 26 naar 19 zetels. In april begonnen ze een eigen partij, De Nederlandse Alliantie, en Rita Verdonk sloot zich bij hen aan.

Wie in 2025 op de PVV stemde, stemde niet voor een kabinet onder leiding van D66. Dat diezelfde zetels nu het verschil maken voor een Belastingplan van een D66-premier, is het soort politiek waar kiezers zo moe van zijn geworden.

En de rest van rechts? JA21, SGP en BBB zeiden vorige week het Belastingplan te willen steunen als het kabinet aan een aantal eisen voldoet, onder meer op asiel, stikstof, abortus en draagmoederschap. D66 en CDA zeiden al snel dat zij dat niet zagen zitten. Daarna overlegden de drie partijen gewoon digitaal verder met het kabinet, en na afloop zagen ze "aanknopingspunten om verder te praten", meldde de NOS. Eerst eisen stellen, dan blijven praten als ze worden weggewuifd. Het kabinet kiest intussen liever een partij met weinig eisen.

Jetten weet precies wat hij doet. Het is makkelijker om twaalf losse zetels te kopen met een paar vage beloftes, dan om toe te geven aan rechtse eisen over asiel. Zo blijft het beleid van D66 overeind, en hoeft er niets wezenlijks te veranderen.

Op 12 november stemt de Tweede Kamer over het Belastingplan. Daarna moet het plan nog door de Eerste Kamer, waar de steun volgens Accountancy Vanmorgen onzeker blijft. Markuszower heeft nog negen dagen om te bedenken voor wie hij eigenlijk in de Kamer zit. Steun voor dit kabinet zonder harde toezeggingen over asiel en over het spaargeld van gewone Nederlanders is steun voor D66, punt.

En ChristenUnie en 50PLUS? Die denken dat ze iets binnenhalen voor ouderen en gezinnen. Bikker en Struijs vinden dat het kabinet "goed naar hen heeft geluisterd", meldde de NOS. Goed geluisterd. Maar volgens Bikker zelf moet er nog "uitwerking volgen". Er ligt dus niets. En wat ze wel willen, kost de werkende geld: een werkende met €50.000 betaalt in 2027 €46 meer belasting als hun amendement doorgaat.

Ze laten zich allemaal gebruiken. ChristenUnie, 50PLUS en Markuszower krijgen hooguit een paar kruimels, en in ruil daarvoor houden ze een kabinet van D66 in het zadel dat volgens de peilingen tientallen zetels kwijt is. Wie voor kruimels tekent, wordt het verlengstuk van D66.

De enige partij die zich niet laat gebruiken, is FVD. Forum zat zaterdag niet aan tafel, toen het kabinet op het Catshuis en digitaal met zeven andere oppositiepartijen sprak. In het wetgevingsoverleg over het Belastingplan kwam FVD-Kamerlid Milan Schenk juist op voor de ondernemer die de rekening krijgt. Geen sjacheren om kruimels, geen deal met D66. Zo ziet oppositie eruit.

Dat is de les voor iedere rechtse kiezer die dit volgt. Een minderheidskabinet heeft je zetels nodig, en dat is macht. Wie die macht weggeeft uit angst voor Klaver, laat Jetten gewoon zijn gang gaan. FVD laat zien dat het ook anders kan.