Niet alleen journalisten, maar mediabedrijven ook debet aan ‘journalistieke achteruitgang’

Journalisten in actie. Bron: Flickr / woodleywonderworks
Foto: Journalisten in actie. Bron: Flickr / woodleywonderworks

Terecht wordt er tegenwoordig kritiek geuit op de journalistiek. De klachten zijn divers: ‘journalisten moeten uit hun bubbel komen’ en ‘journalistiek is politiek vooringenomen’. De journalistieke achteruitgang is duidelijk waarneembaar, maar wat veroorzaakt het probleem? Want het is natuurlijk makkelijk om te klagen over ‘framing’ en ‘nepnieuws’, maar wat speelt er?

Toen in 2017 bleek dat het vertrouwen in de media afnam begon men zich in het medialandschap toch enige zorgen te maken. En gelukkig zien we verbeteringen om ons heen, toch wordt er nog flink geklaagd over de journalistieke achteruitgang. En de reden is simpel: het is enorm lastig om te rapporteren over het gebeuren in de wereld. Het is een enorm complex gebeuren en welke informatie je wel of niet presenteert aan het publiek is onderhevig aan de beperkingen van menselijke aard.

Alvorens over de journalistieke achteruitgang te spreken is het van belang om de rol van journalisten in de samenleving helder te definiëren. Wat ze eigenlijk doen is het beschrijven, het liefst zo objectief en feitelijk mogelijk, van het gebeuren op aarde. Dit is veel complexer dan het lijkt. Ondanks dat het eenvoudig is voor een nieuwsconsument om artikelen te lezen (even klikken en je bent er) is het voor journalisten een behoorlijke taak om een leeswaardig stuk op te leveren.

Om te illustreren hoe complex journalistiek eigenlijk is, een voorbeeld. Stel jezelf eens voor, zittend op een terras in de binnenstad. Slurpend aan je koffie observeer je de passanten op straat. Laten we even aannemen dat nieuwsconsumenten het interessant vinden om te lezen welke kleding mensen op straat dragen, wat doe je dan? Dan ga je aantekeningen maken voor je artikel dat je later gaat schrijven. Zie je een passant? Dan noteer je snel wat uiterlijke kenmerken, bijvoorbeeld: ‘blond haar, rode jas, blauwe skinnyjeans en witte Adidas sneakers’.

Als je dat een uur lang zou doen dan krijg je een enorme lijst aan informatie. Zoveel informatie kun je natuurlijk niet kwijt in een artikel van 500 woorden en dus moet je de ‘relevante feiten’ gaan scheiden van ‘minder relevante feiten’. In dit proces ga je dus automatisch informatie over het gebeuren op straat verliezen. En dan hebben we het nog niets eens over andere factoren die impact hebben op de kledingkeuze van de passanten. Als het warm is dragen ze natuurlijk andere kleding dan tijdens de wintermaanden.

Journalisten hebben dus per definitie te maken met informatieschaarste en informatieovervloed. Dit lijkt paradoxaal, maar in veel gevallen is er heel veel informatie over irrelevante zaken en maar weinig informatie over dat waar het om gaat. En het proces waarin de journalisten een frame bouwen is weer onderhevig aan de tekorten van de menselijke psyche, waarbij soms relevante informatie over het hoofd wordt gezien. Het is voor mensen nu eenmaal onmogelijk om alle feiten uit de realiteit mee te wegen en te gebruiken het schrijven van een nieuwsbericht.

En dus worden fouten gemaakt. Wordt per ongeluk nepnieuws verspreid of zien journalisten door hun eigen bias niet hoe politiek vooringenomen ze schrijven.

Simpelweg omdat de tijd ontbreekt om ‘de randjes van de eigen bubbel’ op te zoeken. Want tijd is geld en dat laatste is natuurlijk altijd een probleem. Hiermee komen we tot de kern van de journalistieke achteruitgang. Journalisten werken steeds vaker met flexcontracten, part-time of tegen het minimumloon. Van personen die op deze manier in het mediacircuit rondrennen kunnen we natuurlijk geen hoogvliegers verwachten.

Dus behalve de informatieparadox, de beperkingen van de menselijke psyche is er ook nog een institutioneel probleem, waarbij mediabedrijven journalisten opzadelen met lage lonen en onzekere werkverbanden. En vergeet ten slotte niet de impact van sociale media op het verdienmodel van organisaties die ‘nieuws verkopen’, men verwacht tegenwoordig ‘gratis nieuws’. Dit helpt natuurlijk niet om ‘in de stof te duiken’ en onderzoeksjournalistiek te doen.

Toch gaat het nu weer beter, zo suggereert het Reuters Media Report uit 2018.


Waardeer jij de artikelen op DagelijkseStandaard.nl? Volg ons dan op Twitter!

In dit artikel

Wie op onze website reageert, gaat akkoord met ons huisreglement.

Reageer

22 reacties

  1.   

    Maar wij eten boerenkool, met een geïmporteerde HEMA worst en spek. Mijn buurtjes eten ook mee. Kennen ze hier niet boerenkool. Oh ja, de media, ongezien de t…………………voor ze.

    1.   

      @Top: Rookworst zonder ‘r’ is ook worst.

      1.   

        Het lukt mij niet om Top te beantwoorden, dus doe ik het via een kenner.
        Op 10-02-2009 heeft de consumentenbond, haar excuses moeten maken richting Hema, aangaande het roken van de Hema rookworst.
        De consumentenbond had verklaard, dat de Hema rookworst niet was gerookt.
        Hema rookt zijn Hema rookworsten, al 70 jaar op eikenhout.
        Hema beraadt zich nog, of zij het aanbieden van excuses wel voldoende vindt, voor deze zware beschuldiging.

    2.   

      Rookworst koop je niet bij de Hema, de rook zijn kruiden ipv dat je worst gerookt is.

      1.   

        Is anders niet Halal Aytas . Hema rookworst is de lekkerste rookworst . En het zal mij worst wezen hoe hij bereid wordt .

  2.   

    Met de sportjournalistiek gaat het prima. Hoe verklaart Teunis dat?

    Nee Teunis, dit is zo’n beetje het slechtste artikel dat je hier hebt laten zien. Het probleem zit hem zuiver in de gekleurdheid (rood) van verreweg de meeste politiek journalisten en dat begint al op de school voor de journalistiek (rode bolwerken bij uitstek).

    Het is één grote kudde en als je af durft te wijken (Wierd Duk) dan ben je al snel aangeschoten wild. Sovjet-methoden.

    Zover is het westen al afgedwaald van de basisprincipes die haar groot hebben gemaakt. Zelfs in de USA, ooit de bakermat van de VVM en de vrije pers, is grotendeels in de greep van linkse journalistiek geraakt.

    1.   

      Goede vraag Floris, over sportjournalistiek. Wellicht omdat sport een ingekaderd gebeuren is met regels en een jury, waardoor er wel discussie is en ook sentimenten, maar het toch gewoon sport blijft.

      1.   

        @ Teunis. Ook in de sport zullen er journalisten zijn met een bias (bijvoorbeeld voor een bepaalde voetbalclub) maar over het algemeen vind ik dat er objectief verslag wordt gedaan.

        Dat is in de politieke journalistiek zeer zeker niet het geval. Daar liggen de belangen heel anders.

        Daar moeten we het zoeken. Politisering en activisme zijn in deze tijd volkomen buiten hun oevers getreden. Niet alleen in de journalistiek maar ZELFS in de wetenschap.

        Dat is uitermate schadelijk en erger: het is volkomen schandalig. We leven wat dat betreft in een verrotte tijd.

  3.   

    Inderdaad, zij zijn te veel politiek voor ingenomen, zij verdraaien de boel en dan ontstaat het fenomeen nepnieuws.
    Ik geloof ook best dat het moeilijk is om objectief iets te benaderen en te beschrijven als je leidinggevende gilt om sensatie.
    Een goed voorbeeld is de beeldvorming in de media van sommige politici die vaak geen eerlijke kans krijgen om een weerwoord te plegen.
    Een voorbeeld Jensen contra de Vries.
    Ik weet zeker, dat de Vries vanavond wederom probeert, in welk program dan ook, om Wilders en of Baudet te kraken.
    Terwijl hij in de studio is en zij op de bank thuis zitten.

    1.   

      Ik mag hopen dat ze voor dat salaris werkdagen van 15 uur maken.

      1.   

        Redelijk normale werkdag hoor 15uur is wat hoog maar 12 tot 13 uur is standaard.

  4.   

    De politieke kleur speelt ook mee zoals Floris terecht opmerkt ook al schiet hij daarna weer in een compleet onterechte slachtoffer rol, logisch zijn mond stroomt over van cultuur marxisme.

    Ik denk dat je een punt hebt wat betreft de verwachtingen van de mediabedrijven. Je ziet dit bij de overheid en het bedrijfsleven ook terug. De media willen tegenwoordig een soort hystery creëren en voor een ieder is er wel een schrijver. Wat dat betreft vind ik mensen die proberen niet links of rechts te denken het Interresantst, die kunnen soms verrassen. Ken je de media hysterie theorie van noam chomsky, leuk om te lezen. Sowieso een zeer interessant denker.

    Heb je weleens overwogen om een artikel te schrijven over langere tijd? Iets waar je een periode aan werkt en dat helemaal uitpluist, ik snap dat het misschien niet uit kan voor jou of niet in je schema past. Ik geloof dat het wel een keer leuk zou zijn, je bent wat mij betreft een schrijver met potentie, af en toe bloedirritant, af en toe helemaal mis, soms helemaal raak, soms zeer symphatiek. Hou dat niet links of rechts oplossingen zoeken vast! Ach ook maar een mening hoor.

  5.   

    Waren er maar meer journalisten zoals Arnold Karskens, met zijn boek journalist te koop.

    1.   

      Dat mensen die man geloven.

      1.   

        @Satya
        Mens, rot zelf naar oorloggebied en schrijf vanuit daar!!
        Karskens afkraken vanuit uw tikzetel is zooosneu!

      2.   

        God gaf vrouwen schimmelinfecties zodat ze wisten hoe het was om eens te leven met een irritante kut

  6.   

    Covington heeft al bijna een week de USA in de ban
    Tip.

  7.   

    “Niet alleen journalisten, maar mediabedrijven ook debet aan ‘journalistieke achteruitgang’
    100% MEE EENS!!!
    Mooiste voorbeeld is de NPO: niets en niet minder dan DDR TV.
    “Ons nieuws is hét nieuws” Ondersteund door Pauw, deLeeuw (ja..ja.) MvNieuwkerk, journaals, Nieuwsuur , Buitenhof, etc,.
    En deze journalisten werken o.a. bij Volkskrant ( de grootste leugenverspreider) NRC en ondersteunen de NPO altijd!
    Den-Haag journalisten zijn allemaal in “dienst”van partijen; welke ondersteund worden door de zeer heersende linkse gesel Ministeries!

  8.   

    Wat journalistiek is, is vrij nauwkeurig omschreven: journalistiek is de discipline van het verzamelen, controleren, rapporteren en analyseren van het nieuws. Als ik het artikel zo lees is er door tijdgebrek (of inkomstengebrek gezien de slechte salarissen) kennelijk nog maar weinig tijd voor controleren en analyseren. Internet zal daar zeker een rol in spelen, maar dan vooral door tijdsdruk bij actueel nieuws. Internet speelt echter nog een veel grotere rol in het ‘fact-checken'; daar waar je vroeger de berichtgeving van 1 krant en 2 televisiekanalen voor waar aannam, kon je ongebreideld gekleurd of eenzijdig nieuws brengen zonder dat iemand dat écht kon controleren. Dat is nu niet meer mogelijk, Google is je beste vriend in dezen. Neemt niet weg dat ook op Internet vaak niet voldaan wordt aan ‘controleren en analyseren'; kritisch lezen dus. Laatste feit is dat men schrijft wat verkoopt, en niet schrijft wat ‘onwenselijk’ wordt geacht en dus niet verkoopt. écht kritische artikelen over de klimaathysterie verschijnen pas de laatste maanden, écht kritische artikelen over de massa-immigratie heb ik nog niet echt gezien, terwijl dat toch thema’s zijn die al een jaar of 10 actueel zijn.

    Tijdsgebrek aan de lezerskant is er natuurlijk ook, wie heeft er nog voldoende tijd om te ‘fact-checken’ of een lang artikel te lezen en neemt een paar quotes dan maar voor zoete koek? Half Nederland denkt echt dat ze nu aan de warmtepomp moeten…

    Ik vrees dat deze beroepsgroep bezig is haar eigen graf te graven door een te weinig kritische of te eenzijdige berichtgeving. Een beroeps-eer die gesneuveld is door de macht van internet en de pecunia.

    1.   

      RPML

      Zeer juist!
      Zie mijn reactie. Alleen ik doe het altijd kort en bondig met voorbeelden!
      Straks maar kijken naar Jinek; ook zij speelt het DDR spel!
      En….pecunia,…..uiteraard! Ook de Volkskrant leugenkrant journalisten( ik zeg dit niet voor niets) doen hier aan mee!
      Fijne avond!

  9.   

    Covington heren

    De rest van Amerika praat erover.
    uur in, uur uit
    Tv, ‘kranten’
    &
    (Ook nog eens inzake dit onderwerp)

    Dus why not
    1 threadje post-zeven-dagen-te-laat

  10.   

    Het probleem is ook gewoon dat de media vooringenomen is én nog maar heel weinig kennis van zaken heeft. De NOS is daar een goed voorbeeld van, Hart van Nederland is helemaal erg en RTL ..tja.

    De media zoekt vooral iets wat hun vooroordeel bevestigd, zoals met de Nashville manifest, konden ze weer in koor laten zien hoe goed zij wel zijn en hoe slecht de anderen waren.

    Iedereen wist allang dat die mensen zo dachten, maar het werd naar buiten gebracht of Rusland Europa binnenviel.

    Bij Trump gebeurd hetzelfde, CNN huurt zelfs acteurs in die zich voordoen als Trump stemmers die teleurgesteld zijn.

    De media is rot tot op het bot en van alle kanten (rechts, links en midden) zie ik weinig objectiviteit.

Like nu onze nieuwe pagina voor nieuws en opinie!