Heerenveen capituleert voor tuig: jongeren knopen gasflessen aan vuurwerk, burgemeester Fokkens-Kelder nodigt ze uit voor een gesprek

Dit speelt zich af in Heerenveen, oktober 2026. Al weken trekt een grote groep jongeren, opgesplitst in kleinere groepjes, 's avonds door de Friese gemeente om vuurwerk af te steken. Raadslid Nando Vries van Heerenveen Lokaal zei het tegen Omrop Fryslân zonder omwegen: "Ze knopen terpentineflessen en gasflessen er aan vast."

Gasflessen. Aan vuurwerk. In een woonwijk. Eén verkeerde knal en er ligt geen ruit meer heel, of erger: er ligt een kind op de grond. En het gemeentebestuur kijkt het wekenlang aan, van overleg naar overleg.

Hoe reageert het gemeentebestuur? Fokkens-Kelder zegt dat gemeente en politie "al weken" overleggen en dat er een flexteam van de politie is ingezet. Sinds vrijdag heeft ze "concreet namen in beeld". Mooi. En dan? De jongeren worden uitgenodigd voor een gesprek met de burgemeester. Boetes en een gebiedsverbod zijn "mogelijk", meldt de NOS.

Het kat-en-muisspel noemde Fokkens-Kelder het, en ze bedoelde het als verklaring. Maar daarmee geeft ze precies toe wat er mis is. Al die tijd was het tuig de kat en was de gemeente de muis. Wekenlang leefden bewoners met de angst, terwijl in het gemeentehuis werd vergaderd.

Haar oproep aan de ouders zegt eigenlijk alles: "Ik hoop dat men het gesprek thuis voert, over wat jongeren 's avonds doen." Ja, natuurlijk moeten ouders hun kinderen aanspreken. Maar handhaving is de taak van de burgemeester, niet van ouders aan de keukentafel. Wie de openbare orde uitbesteedt aan de opvoeding, heeft haar eigen functie niet begrepen.

Heerenveen staat niet alleen. Vorige week terroriseerden fatbike-bendes het Drentse Hoogeveen. Ook daar begon het met praten. Pas toen het centrum dagenlang gegijzeld werd, kwam er handhaving: acht minderjarigen aangehouden en 32 bekeuringen op één avond, gebiedsverboden en preventief fouilleren in het centrum, meldt RTV Drenthe.

Dat werkt dus wel. Alleen moet het eerst uit de hand lopen voordat een burgemeester het durft. Heerenveen had het voorbeeld van Hoogeveen pal voor de neus. En toch kiest Fokkens-Kelder laf weer eerst voor de praatronde.

Het patroon is in heel Nederland hetzelfde. De gewone burger moet zich aan elke regel houden. Wie een dag te laat zijn parkeergeld betaalt, krijgt meteen een boete. Wie op oudejaarsavond een rotje wil afsteken, krijgt in steeds meer steden een vuurwerkverbod opgelegd. Maar een groep die wekenlang een hele gemeente angst aanjaagt, krijgt een gesprek.

Dat is de omgekeerde wereld. De nette Nederlander wordt gecontroleerd, gereguleerd en beboet. Het tuig wordt door burgemeesters als Fokkens-Kelder begrepen, besproken en uitgenodigd.

Natuurlijk zal de gemeente zeggen dat ze eerst de juiste jongeren in beeld moest hebben. Dat klopt. Maar sinds vrijdag heeft ze die namen. Dan hoort de volgende stap een aanhouding te zijn. Met gasflessen speel je niet, en wie dat wel doet, brengt willens en wetens levens in gevaar.

Fokkens-Kelder moet vandaag nog doen wat Hoogeveen pas na dagen chaos deed. Wijs het centrum en de getroffen wijken aan als veiligheidsrisicogebied, laat de politie preventief fouilleren, deel gebiedsverboden uit aan iedereen wiens naam bekend is, en laat het Openbaar Ministerie vervolgen wie gasflessen aan vuurwerk knoopt. De motie van Heerenveen Lokaal om de groepen beter in kaart te brengen, verdient steun van de hele raad.

De inwoner die huilend belde, verdient een burgemeester die voor de bewoners kiest, en niet voor een begripvol gesprek met het tuig dat hen bang maakt. Jij betaalt de politie, jij betaalt de gemeente. Dan mag je ook verwachten dat ze jou beschermen.