Bijna vijftien jaar getrouwd, toch geen erfgenaam: oud testament van man blijft geldig

Dat betekent niet dat zij al het gezamenlijke vermogen kwijt is. Haar eigen helft daarvan blijft van haar, omdat het echtpaar in gemeenschap van goederen was getrouwd. Het geschil gaat over wie de nalatenschap van haar man erft. De uitspraak dateert van 9 september; de tekst is op 8 oktober gepubliceerd.

De man maakte zijn testament op 24 juni 1999. Hij benoemde zijn toenmalige partner, met wie hij later trouwde, tot enige erfgenaam. Voor het geval zij eerder zou overlijden en hij geen afstammelingen achterliet, had hij andere erfgenamen aangewezen.

De ene helft van zijn nalatenschap zou dan naar twee familieleden van hem gaan. De andere helft was bestemd voor de broer van zijn eerste vrouw. Volgens de rechtbank wilden de man en zijn eerste partner met hun gelijkluidende testamenten hun opgebouwde vermogen over beide families verdelen.

Zijn eerste vrouw overleed in 2008. In september 2010 trouwde hij opnieuw. Toen hij op 14 juni 2025 stierf, was zijn testament uit 1999 nog steeds zijn laatste testament.

De weduwe vond dat de oude regeling niet meer paste. Haar man was inmiddels met haar getrouwd. Volgens haar had hij bovendien geen goede verhouding meer met een van de betrokken familieleden en geen contact meer met de broer van zijn eerste vrouw.

Zij vroeg de rechter daarom vast te stellen dat het testament zijn werking had verloren. Als de gewone wettelijke erfopvolging van toepassing zou zijn, zou haar positie wezenlijk anders zijn.

De rechtbank keek niet alleen naar de letterlijke tekst. Ook de omstandigheden waarin het testament was opgesteld en de verhoudingen die de man ermee wilde regelen, telden mee. Maar een later huwelijk was hier onvoldoende om de oude erfstelling buiten werking te stellen.

Er was één document dat de bedoeling van de man mogelijk kon verduidelijken: een e-mail uit augustus 2017. Het echtpaar was dat jaar bij de notaris geweest en er was een concepttestament voor hem opgesteld.

De man schreef vervolgens dat hij bij nader inzien geen wensen had die afweken van het reguliere erfrecht. Daarom vond hij een testament overbodig.

Voor de weduwe betekende dit dat hij ervan uitging dat zij als echtgenote automatisch zijn erfgenaam was. De andere betrokkenen lazen de situatie anders: volgens hen wilde hij zijn eerdere regeling juist laten bestaan.

De rechter kon uit de e-mail niet duidelijk opmaken welke uitleg klopte. Ook verklaringen van vrienden en collega’s dat de man zijn vrouw goed verzorgd wilde achterlaten, waren onvoldoende om een gewijzigde laatste wil vast te stellen.

De rechtbank liet het testament daarom in stand. Een vermoedelijke bedoeling achteraf was niet genoeg om de vastgelegde erfstelling te vervangen.

De rechtbank benadrukt dat de weduwe door het huwelijk in gemeenschap van goederen recht heeft op de helft van het gezamenlijke vermogen. Dat is haar eigen aanspraak vanuit het huwelijk en staat los van haar erfgenaamschap.

Daarnaast noemt het vonnis een overlijdensrisicoverzekering van €150.000 en een pensioenregeling. De rechtbank wijst erop dat ook zulke voorzieningen kunnen passen bij de wens om een partner verzorgd achter te laten.

De weduwe stelde dat zij het huis zou moeten verkopen, maar had dat volgens de rechter niet met stukken onderbouwd. Zij had bovendien aanspraak gemaakt op vruchtgebruik van de woning en de inboedel. De betrokken erfgenamen hadden laten weten bereid te zijn een regeling met haar te treffen.

Een gedwongen vertrek uit de woning is met dit vonnis dus niet vastgesteld.

De Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie waarschuwt voor oude testamenten na hertrouwen. Een nieuw huwelijk vervangt zo’n testament niet vanzelf. Laat bij een notaris controleren wie erin als erfgenamen zijn aangewezen en of de regeling nog aansluit op je wensen.

Neem daarbij ook de huwelijksvoorwaarden en afspraken over de eigendom van de woning mee. Eerst moet duidelijk zijn welk vermogen van ieder afzonderlijk is en wat gezamenlijk is. Daarna komt de vraag wie jouw nalatenschap krijgt.

Controleer ten slotte of een voorgenomen wijziging daadwerkelijk is afgerond. In deze zaak was er jaren na het tweede huwelijk nog contact met de notaris, maar bleef het testament uit 1999 uiteindelijk de geldende regeling.