CDA-minister Van den Brink en de kerken regelen pastorieën en vakantiewoningen voor statushouders, starters blijven op zolder

Het bericht dat de Raad van Kerken in Nederland, de Protestantse Kerk in Nederland (PKN) en de Rooms-Katholieke Kerk (RKK) vandaag via het ANP en hun eigen kanalen naar buiten brachten, leest als een klap in het gezicht van iedere Nederlandse woningzoekende. Samen met de Nederlandse Gereformeerde Kerken en de koepels MissieNederland en Samen Kerk in Nederland vragen zij duizenden lokale geloofsgemeenschappen om tijdelijk en kleinschalig statushouders te herbergen die wachten op een woning in hun gemeente.

Waarom moeten al die bijgebouwen, lege pastorieën en vakantiewoningen met spoed worden vrijgemaakt voor mensen met een verblijfsvergunning? De initiatiefnemers zeggen het zonder blikken of blozen: "Zij leren hun nieuwe omgeving zo vast kennen en er komt ruimte vrij in de overvolle asielopvang." Op de website van de Protestantse Kerk staat het nog onomwondener: doordat statushouders in de azc's zitten te wachten op een woning, "komen er in de azc’s geen plekken vrij voor nieuwe asielzoekers". De hele operatie heeft dus één hoofddoel: de asielketen aan de achterkant leegscheppen zodat de kraan aan de voorkant bij Ter Apel wagenwijd open kan blijven staan.

Als je de zalvende woorden van de kerkleiders leest, zou je bijna denken dat het hier gaat om een spontaan parochiaal initiatief vanuit de eigen collectezak. De kerken verklaren immers dat zij het idee hebben ontwikkeld vanuit "gastvrijheid, barmhartigheid en solidariteit". Bisschop Gerard de Korte van de Rooms-Katholieke Kerk spreekt van een kans om "concreet barmhartig" te zijn: "De Bijbelse traditie leert ons gevoelig te zijn voor de nood van vreemdelingen. Met onze Actie Onderdak hopen wij een aantal statushouders gastvrijheid te bieden." En PKN-scriba ds. Kees van Ekris houdt de kerkenraden voor dat je "als kerk geen toeschouwer wilt blijven": "Je ziel wordt er ruimer van en je geloof krijgt handen en voeten wanneer je ruimte maakt in je concrete leven voor de nood van anderen."

Prachtige volzinnen voor vanaf de kansel. Maar wie één alinea verder leest in het ANP-bericht en de toelichting van de PKN, ontdekt dat dit theater voor deugende bestuurders achter de schermen hand in hand is opgezet met de Haagse asielmachine. De kerken hebben de actie vooraf besproken met CDA-minister van Asiel en Migratie Bart van den Brink, die het plan volgens hen "een warm hart" toedraagt. Sterker nog: "De kerken hebben samen met het ministerie van Asiel en Migratie en het COA een plan gemaakt".

En wie betaalt de rekening als een lokale kerk een pastorie verbouwt of een vakantiewoning huurt voor een gezin uit Syrië of Eritrea, begeleid door de kerkelijke vluchtelingenorganisatie INLIA, die voor zijn werk voor gemeenten en het COA kostendekkend wordt betaald (compleet met handboek en een 24-uurs helpdesk)? In het ANP-bericht staat het toverzinnetje dat alles verklaart: "De kosten die kerken maken, worden vergoed." De PKN houdt het nog korter: "De kosten worden vergoed." Het is geen onbaatzuchtige naastenliefde uit de collectezak, maar een met het ministerie en het COA opgezette doorstroommachine waarvan de kosten volledig worden vergoed.

Kijk nu eens naar de exacte belofte die het COA en minister Bart van den Brink aan deze actie hebben gekoppeld. De kerken hoeven de statushouders slechts voor "drie maanden" onderdak te bieden in een kerkzaal, een lege pastorie, een huis in de gemeente of een vakantiewoning die de kerk huurt. En wat gebeurt er na die negentig dagen? Het ANP citeert de afspraak letterlijk: "Het COA draagt er zorg voor dat de mensen na drie maanden naar een nieuwe plek kunnen doorstromen." En op de site van de Protestantse Kerk heet het nog duidelijker: "Daarna zorgt het COA voor permanente huisvesting."

Wacht eens even. Hoe zorgt het COA na exact drie maanden ineens voor "permanente huisvesting" in gemeenten waar Nederlandse burgers zeven, tien of twaalf jaar op de wachtlijst voor een sociale huurwoning staan? Zoals vorige week nog uit nieuwe cijfers van het Economisch Instituut voor de Bouw (EIB) bleek, gaat er een veel groter deel van de sociale huurwoningen voor nieuwe huurders naar statushouders dan Den Haag jarenlang heeft voorgespiegeld, en bewoonden migranten die sinds 2015 naar Nederland kwamen in 2024 al 435.000 woningen, ruim 60 procent van de woningvraag van de afgelopen tien jaar.

Bovendien wekt het onderdeel over het huren van vakantiewoningen regelrechte verbijstering. Een gewoon Nederlands gezin dat deze herfstvakantie vijf nachten een huisje op de Veluwe wil huren, is mede door de btw-verhoging op overnachtingen van 9 naar 21 procent inmiddels gemiddeld 1.120 euro kwijt, en tachtigjarige Nederlandse ouderen die permanent in een eigen vakantiewoning wonen omdat er geen seniorenwoning te vinden is, worden door gemeenten als Berkelland met dwangsommen van 10.000 euro van het park gejaagd. Maar als een kerk via 'Actie Onderdak' drie maanden lang een vakantiewoning huurt voor statushouders om daarna door te stromen naar een vaste woning in het dorp, worden alle gemaakte kosten netjes vergoed en geeft minister Van den Brink er zijn zegen aan. Terwijl Nederlandse gezinnen €1.120 betalen voor vijf nachten op de Veluwe, huurt de kerk op kosten van het systeem vakantiewoningen voor statushouders.

En waar blijft die interkerkelijke "volle breedte" waar algemeen secretaris Coen Wessel van de Raad van Kerken zo trots over spreekt eigenlijk wanneer het gaat om het lot van échte vervolgde christenen in diezelfde Nederlandse asielzoekerscentra? Nog geen vierentwintig uur geleden moesten we melden dat in het azc in Vlissingen opnieuw een pas gedoopte christelijke Syriër volgens eigen zeggen met een fles werd geslagen, op exact dezelfde dag dat CDA-minister Bart van den Brink zulke incidenten in een Kamerbrief "volstrekt onaanvaardbaar" noemde, waarna het COA bij deze aanval doodleuk geen "religieuze spanningen" zag.

Dáár hoor je de progressieve kerkbestuurders van de Raad van Kerken en de PKN niet over. Ze roepen niet op tot een onmiddellijke asielstop voor islamitische veilige-landers en ze eisen niet dat daders van christenvervolging in Nederlandse azc's vandaag nog het land uit worden gezet. In plaats daarvan fungeren ze als gewillig verlengstuk van CDA-minister Bart van den Brink, die naast zijn proef met 150 euro belastinggeld per maand voor gastgezinnen die een statushouder in huis nemen nu ook de kerken voor zijn karretje spant om nog meer asielplekken vrij te spelen.

Als de kerkenraden in Nederland werkelijk om hun naasten geven en "geen toeschouwer" willen blijven bij maatschappelijke nood, laten ze die lege pastorieën, bijgebouwen en kerklocaties dan vandaag nog openstellen voor onze eigen Nederlandse jongeren, gescheiden vaders en starters die in hun eigen geboortedorp geen dak boven hun hoofd kunnen krijgen. En in Den Haag moet minister Van den Brink stoppen met dit soort gesubsidieerde omzeilroutes en doen wat Forum voor Democratie al jaren eist: de grenzen dicht voor asielzoekers en starten met remigratie. Sluit een asieldeal met de grensbewaking in plaats van met de kerken en geef elke vrijkomende woning in Nederland eerst aan onze eigen kinderen! Hun 'Actie Onderdak' voor de statushouder, jouw kind op de zolderkamer.