Amsterdam juicht om 332 asielzoekers met een baan, maar één op de vijf eigen gezinnen met kinderen zit in de problematische schulden

De cijfers komen van de eigen onderzoeksdienst van de gemeente, Onderzoek en Statistiek, meldt AT5. Begin 2025 hadden 24.890 Amsterdamse huishoudens met kinderen een problematische schuld: 21 procent. Bij gezinnen met één kind is dat 19 procent, bij twee kinderen 20 procent, bij drie of meer kinderen 29 procent. Huishoudens zonder kinderen zitten op 9 procent.

Het aandeel steeg licht tussen 2024 en 2025. Of dat een echte stijging is of een gewone schommeling, durft O&S nog niet te zeggen. Maar zelfs als het 'stabiel' is: stabiel op één op de vijf gezinnen is geen geruststelling. Het is een noodtoestand.

Let op wanneer O&S een schuld problematisch noemt. Een huishouden telt mee als het in een schuldregeling zit, of als het een achterstand heeft bij DUO, een zorgpremie van zes maanden niet heeft betaald, of betalingsachterstanden heeft bij het Centraal Justitieel Incassobureau. Drie van die vier signalen gaan over geld dat een gezin verschuldigd is aan de overheid of via de overheid wordt geïnd.

En die overheid is geen milde schuldeiser. Wie bij het CJIB een verkeersboete niet op tijd betaalt, krijgt er bij de eerste aanmaning 50 procent bovenop. Bij de tweede aanmaning 100 procent van het boetebedrag, plus de kosten van de eerste. Een gezin dat al krap zit, ziet een boete van 100 euro zo verdubbelen of verdrievoudigen. Dat is geen straf meer. Dat is een schuldenmachine.

DDS waarschuwde eerder dit jaar al dat gemeenten honderdduizenden Nederlanders in de schulden laten stikken. In Amsterdam staat het nu zwart op wit, in de eigen cijfers van de stad.

Tegelijk viert wethouder Sofyan Mbarki (PRO) een succes. Van de 1.017 asielzoekers in een proef van de gemeente vonden er 332 betaald werk. Doel bereikt, klinkt het. De aanpak kost 1,5 miljoen euro per jaar en wordt structureel. Amsterdam wil bovendien dat het Rijk de werkvergunning voor asielzoekers afschaft. DDS schreef er vanochtend al over: twee op de drie deelnemers vonden géén baan.

Het gaat hier niet om die 1,5 miljoen tegen de schuldhulp. Het gaat om waar de aandacht van het stadsbestuur ligt. Over een proef met duizend asielzoekers komen persberichten, cijfers per sector en een structureel budget. In het bericht over 24.890 eigen gezinnen in de schulden is het woord aan een voorzichtige onderzoeksdienst, niet aan een wethouder die op de barricade gaat.

Voor een deel wel. Wie structureel meer uitgeeft dan hij verdient, moet dat zelf oplossen. Maar kijk naar wie het hier treft. Gezinnen met kinderen, en dan vooral de grote gezinnen. Mensen die in een van de duurste steden van het land wonen, huren en opvoeden. Hoe meer monden, hoe krapper het wordt. En als het misgaat, stapelt de overheid zelf de boetes en de verhogingen erbovenop. Daar houdt eigen verantwoordelijkheid op, en begint een systeem dat mensen dieper de put in duwt.

Het stadsbestuur maakt van deze 24.890 gezinnen zijn topprioriteit, met een eigen plan, een eigen budget en een wethouder die er publiek op wordt afgerekend. Amsterdam stopt de verhogingen op eigen gemeentelijke vorderingen bij gezinnen met kinderen en eist in Den Haag hetzelfde voor CJIB-verhogingen. En elk jaar komt er een openbare rapportage: hoeveel gezinnen zijn eruit, en hoeveel kwamen erbij.

Een stad hoort eerst voor haar eigen mensen te zorgen. Amsterdam heeft 332 redenen om te juichen gevonden, en 24.890 redenen om zich te schamen.