Afbeelding gemaakt met ChatGPT van OpenAI
Man maakt vijf dagen voor zijn dood een testament: elf jaar later schrapt de rechter één zin en krijgen zijn zussen de opbrengst van het huis
Wilt u DDS vaker zien?
Stel DDS in als voorkeursbron op Google.
Voeg DDS toe op GoogleTwee zussen krijgen de netto-opbrengst van het huis van hun in 2015 overleden broer, dat in maart 2025 voor €355.000 is verkocht. De erfgenaam van zijn partner wilde het geld houden en beriep zich op één zin in het testament. Die zin is er per abuis in blijven staan, oordeelde de rechtbank Noord-Holland op 9 september 2026.
De notaris die de verkoop afhandelde, heeft verklaard €317.139,67 verschuldigd te zijn aan de erfgenaam van de partner, nog te verminderen met notariskosten voor het beslag dat de zussen lieten leggen. De rechter bepaalde dat de netto-opbrengst van de woning aan de zussen toekomt. Het vonnis is op 28 september 2026 gepubliceerd.
De man maakte het testament op 8 april 2015, vijf dagen voor zijn dood. Hij was ernstig ziek en kreeg morfine via een pomp. Dezelfde dag ging hij een geregistreerd partnerschap aan met zijn partner.
Een testament van vijf dagen voor zijn dood
De man kocht het huis in 1992. In de jaren negentig trokken zijn partner en haar enige kind, een dochter, bij hem in. In een testament uit 1997 benoemde hij hen samen tot erfgenamen. In 2003 ging het stel uit elkaar, in 2005 woonden ze weer samen. Eigen kinderen had de man niet.
In het testament van 2015 herriep hij het oude. Zijn partner werd enig erfgenaam. Wat zij bij haar eigen overlijden van zijn erfenis over zou hebben, moest in gelijke delen naar zijn twee zussen gaan. De dochter van zijn partner stond er niet meer in. Een rechter keek eerder ook naar familie tegenover een partner in de zaak waarin een broer en zussen de erfenis opeisten van een LAT-partner.
De zin waar het om draaide
Onder de regeling voor de zussen stond een korte bepaling: de regeling vervalt "wanneer de bezwaarde bij zijn overlijden afstammelingen heeft". De bezwaarde was de partner, en zij had al een dochter.
De partner bleef in het huis wonen. In 2021 maakte zij zelf een nieuw testament, waarin zij een ander tot enig erfgenaam en executeur benoemde en haar dochter uitsloot. Zij overleed in 2024. Haar erfgenaam verkocht het huis op 13 maart 2025. De zussen lieten op 14 april 2025 beslag leggen onder de notaris en stapten naar de rechter. De dochter mengde zich in de zaak en koos de kant van de erfgenaam.
Lees ook
Waarom de rechter de zin schrapt
Een bepaling uit een testament laat een rechter niet snel buiten beschouwing, schrijft de rechtbank. Dat kan alleen als duidelijk is dat ze niet strookt met de wil van de overledene. Hier was dat zo:
- De tekst was een standaardmodel. De partner werd steeds met "zijn" aangeduid en haar dochter werd niet bij naam genoemd.
- Met de zin erbij was de regeling voor de zussen een loze bepaling. De partner was 53 jaar en chronisch ziek, haar dochter 31.
- Van een gesprek met de notaris over deze zin was geen enkele aantekening.
- In hetzelfde testament wees de man zijn zussen aan als erfgenamen voor het geval zijn partner eerder zou overlijden, en als executeurs na haar. De dochter kwam nergens voor.
- De man en zijn partner hadden al jaren nagenoeg geen contact meer met de dochter. Met zijn zussen was de band goed, en kort voor zijn dood gaf hij een zus een sleutel van het huis.
Wat een tweetrapsmaking is
De wet zegt hoe een rechter een testament leest: hij let op de verhoudingen die het testament kennelijk wil regelen en op de omstandigheden waaronder het is gemaakt. Uitspraken van de overledene buiten het testament tellen alleen mee als een bepaling zonder die uitspraken geen duidelijke zin heeft.
De regeling voor de zussen heet een tweetrapsmaking. De eerste erfgenaam, de bezwaarde, mag van de erfenis leven. Wat bij diens overlijden over is, gaat naar de tweede, de verwachter, als die dat moment overleeft. Zo bepaal je zelf waar je vermogen na de dood van je partner terechtkomt.
Dat speelt vooral als je partner kinderen uit een eerdere relatie heeft. Zonder zo'n regeling beslist je partner, of anders de wet, wie daarna erft. Stiefkinderen zijn volgens de wet niet jouw erfgenaam, maar voor de fiscus ligt het anders: bij schenken telt een stiefkind als eigen kind, met €6.908 vrijstelling.
Dwangsom en hoger beroep
De erfgenaam moet de notaris binnen twee dagen na betekening van het vonnis opdracht geven de netto-opbrengst aan de zussen te betalen. Binnen vier weken moet er een opgave met stukken liggen van andere bezittingen die nog van de erfenis van de broer over zijn. Daarop staat een dwangsom van €100 per dag, met een maximum van €5.000.
De erfgenaam en de dochter betalen samen €2.438 proceskosten. De veroordelingen zijn uitvoerbaar bij voorraad: ze gelden ook als er hoger beroep komt. Of dat is ingesteld, blijkt niet uit het vonnis.
Je eigen testament laten nalopen
Deze zussen kregen gelijk, maar pas na een rechtszaak, elf jaar na de dood van hun broer. Een testament blijft geldig tot je een nieuw maakt en het oude daarbij herroept, schrijft de notarissenorganisatie KNB. Heb je een oud testament, of een dat in haast is gemaakt, lees dan je afschrift na. Let op wie er met naam in staat en of er voorwaarden in staan die je niet begrijpt.
Twijfel je, dan kun je het met een notaris doornemen. Die bespreekt je wensen en stuurt eerst een concept met toelichting. Een testament kost volgens de KNB gemiddeld vanaf ongeveer €650 inclusief btw, afhankelijk van je wensen en het kantoor. Vraag bij elke standaardbepaling wat die in jouw situatie betekent.
Schenken in 2026. De gratis schenk-checklist 2026 van Schenk Slim, de schenksite van DDS, zet tien punten op een rij voor wie dit jaar nog wil schenken.
Ga verder met lezen
Dit vind je misschien ook leuk
Laat mensen jouw mening weten
Lees ook
Loading
