D66-staatssecretaris Claudia van Bruggen dient wet in om rechters na hun zeventigste permanent tot 73 jaar te laten doorwerken

Volgens het bericht van de Rijksoverheid ligt de wettelijke ontslagleeftijd voor rechters in Nederland nu op 70 jaar. Vanwege het capaciteitstekort bij de Rechtspraak werd eerder een tijdelijke regeling opgetuigd waardoor gepensioneerde rechters nog tot hun 73ste als plaatsvervanger mogen bijklussen. In 2025 liepen er op die manier al 170 plaatsvervangende rechters van boven de 70 jaar in de Nederlandse gerechten rond.

Staatssecretaris Claudia van Bruggen maakte direct na haar aantreden al bekend dat zij die tijdelijke uitzondering wilde omzetten in een permanente wet. Met ronkende woorden prijst de D66-staatssecretaris haar eigen voorstel aan: "Met dit wetsvoorstel behouden we ervaren rechters voor de Rechtspraak. De praktijk laat zien dat de ervaring met de inzet van plaatsvervangers van 70 jaar en ouder zeer positief is."

Volgens Van Bruggen is dat "in het belang van een sterke en kwalitatief goede rechtsstaat". Maar laten we eens heel nuchter en zonder die plechtige Haagse wierook kijken naar hoe die "kwalitatief goede rechtsstaat" er in de Nederlandse praktijk uitziet.

Waarom worden rechters in de volksmond al decennialang steevast aangeduid als D66-rechters? Omdat er in Nederland nauwelijks een beroepsgroep te vinden is die qua wereldbeeld zo eenzijdig progressief-liberaal denkt en zo gretig op de stoel van de democratisch gekozen wetgever gaat zitten.

Kijk naar de grote dossiers waarmee Nederland de afgelopen tien jaar volledig op slot is gezet. Wie schoot vanaf 2019 met papieren rekenmodellen het stikstofbeleid aan flarden, waardoor boerenbedrijven werden gewurgd en de woningbouw tot stilstand kwam zodra linkse activisten als Johan Vollenbroek met een mapje bezwaarschriften kwamen aanzwaaien? Dat waren rechters die internationale verdragen en Europese regeltjes boven het levensbelang van de Nederlandse bevolking stelden.

En wie fluit de overheid keer op keer terug zodra er ook maar één poging wordt gedaan om uitgeprocedeerde asielzoekers uit te zetten, grenstoezicht aan te scherpen of veilige landen aan te wijzen? Wie legt klimaatdoelen op aan de staat op verzoek van gesubsidieerde ngo's als Urgenda en Milieudefensie, en wie deelt in het strafrecht taakstrafjes en fopstraffen uit waar de gewone burger van achterover slaat?

Begrijp je nu waarom Claudia van Bruggen en haar D66-vrienden zo dolgraag willen dat precies die generatie rechters van boven de 70 jaar zo lang mogelijk in functie blijft bij de rechtbanken, de hoven en de hoogste bestuursrechters voor sociale zekerheid en het bedrijfsleven? Dat is de generatie die is opgegroeid in de progressieve geest van de jaren zeventig en tachtig, gepokt en gemazeld in het geloof dat Europese verdragen en het EVRM altijd boven de wil van de Nederlandse kiezer gaan.

Er zit bovendien nóg een typisch Haags patroon in dit wetsvoorstel verstopt. Waar komt die regeling voor 70-plus-rechters eigenlijk vandaan? De Rijksoverheid geeft het in de laatste alinea van het persbericht zelf toe: "De tijdelijke wet die het nu mogelijk maakt om rechters van 70 jaar en ouder bij capaciteitstekort in te zetten als plaatsvervangers, is ontstaan tijdens de uitbraak van COVID-19."

Die noodregeling uit de coronatijd werd daarna al een keer met drie jaar verlengd en loopt op 16 november 2026 af, tenzij het kabinet vóór die dag een definitief wetsvoorstel bij het parlement heeft neergelegd. En dus drukte D66-staatssecretaris Van Bruggen het wetsvoorstel begin november, twee weken voor het verstrijken van de deadline, snel naar het parlement, zodat de regeling naadloos doorloopt en er direct nieuwe zeventigplussers kunnen worden benoemd!

Niets in Den Haag is zo permanent als een tijdelijke crisismaatregel: wat ooit aan de burger werd verkocht als een eenmalige noodgreep tijdens COVID-19, is nu een tijdelijke coronamaatregel die via de achterdeur weer eens eeuwigdurend wordt gemaakt. En zoals het persbericht trots vermeldt, is dit allemaal in nauw overleg met de koepels van de rechtspraak zelf in elkaar gezet. Ons kent ons in de gesloten bestuurselite.

Vraag je ten slotte eens af waarom er bij de rechtspraak zo'n schreeuwend capaciteitstekort is dat zelfs een verhoging van de opleidingscapaciteit naar 140 plekken en extra belastinggeld voor de prijsafspraken 2026-2028 niet genoeg zijn. Dat komt niet doordat Nederlanders ineens tien keer zo vaak ruzie maken over een schutting.

De Nederlandse rechtbanken bezwijken onder de eindeloze stroom van asielprocedures, beroepszaken, herhaalde aanvragen en dwangsomprocessen van een compleet uit de hand gelopen asielindustrie die door de belastingbetaler zelf wordt gefinancierd. Het aantal vreemdelingenzaken bij de rechtbanken steeg in 2025 met 23 procent, de grootste stijging van allemaal.

Tel daar de bestuursrechtelijke stikstof-, natuur- en klimaatprocedures van door de overheid en de Postcode Loterij gesubsidieerde actieclubs bij op, en je ziet wie de rechtspraak verstopt.

In plaats van de asielinstroom naar nul te brengen, het verdienmodel van asieladvocaten te slopen en gesubsidieerde ngo's de pas af te snijden, laat D66 de kraan wagenwijd openstaan en plakt het er een pleister van 73-jarige plaatsvervangende rechters op. De ideologische beschermheren van het D66-systeem mogen tot hun 73ste in hun zwarte toga doorregeren, terwijl gewone Nederlanders zien hoe hun eigen democratische stem in de rechtszaal telkens weer terzijde wordt geschoven.