Rekenkamer zet Karremans en Defensie te kijk: bruggen te zwak voor tanks en jij staat straks vast op het spoor

In Den Haag en Brussel kunnen bewindslieden geen camera voorbijlopen zonder stoere taal uit te slaan over "militaire weerbaarheid" en Nederland als dé doorvoerhaven voor NAVO-legers. Maar het vandaag gepubliceerde onderzoek van de Algemene Rekenkamer prikt die Haagse luchtballon genadeloos lek. Op tal van plekken in ons land zijn bruggen te zwak, viaducten te laag en sporen te smal om het zware militaire materieel van onze bondgenoten überhaupt te kunnen dragen.

Van die geraamde 9,5 miljard euro is 5 miljard euro puur nodig om wegen en spoor aan te passen aan militaire eisen, zoals draagkracht, breedte en doorrijhoogte. De overige 4,5 miljard zit in vernieuwing en extra capaciteit langs de transportroutes - en dan waarschuwt de Rekenkamer ook nog dat verschillende kosten nog niet eens bekend zijn. De werkelijke eindafrekening voor de belastingbetaler kan dus nog veel hoger uitvallen.

Het meest stuitende aan dit rapport is niet eens dat een Amerikaanse tank hier niet onder een viaduct door past, maar dat het reguliere onderhoud van onze eigen bruggen en wegen al jaren een puinhoop is. Een Nederlandse transportondernemer heeft geen NAVO-etiket nodig om te weten dat de infrastructuur kraakt: hij moet nu al omrijden voor afgesloten bruggen en versleten sluizen. Het is een bestuurlijke blamage van jewelste dat Den Haag wel miljarden over de balk smijt in het buitenland, maar zijn eigen bruggen en wegen laat verpieteren.

Met een handtekening onder een internationaal verdrag in Brussel maak je een verroeste stalen brug nog geen millimeter sterker. Het partijkartel deelt in het buitenland militaire beloftes uit alsof Nederland één grote geasfalteerde snelweg is, terwijl we in eigen land niet eens de kerntaak van heel en veilig asfalt op orde hebben.

Natuurlijk zullen Defensie en het ministerie aanvoeren dat militaire transporten op dit moment vrijwel altijd hun bestemming halen. Dat klopt alleen omdat planners zich in allerlei bochten wringen met omleidingsroutes en nachtelijke kunstgrepen. Zodra er bij een crisis of oorlogsscenario grootschalige transporten tegelijk door Nederland moeten, loopt het hele netwerk muurvast.

En raad eens wie dan aan de kant wordt geveegd? Jij. De Rekenkamer legt in haar toelichting bij de NOS haarfijn uit wat er gebeurt als er breed militair materieel over het spoor rijdt: dat blokkeert direct ook het naastgelegen spoor. Geen intercity naar je werk, geen goederentrein voor het bedrijfsleven.

Eerder zagen we al dat het kabinet militaire treinen wettelijk voorrang wil geven en de gewone treinreiziger zonder pardon van het spoor jaagt. Met die arrogante minachting behandelt het kabinet de werkende Nederlander als een hinderlijke sta-in-de-weg voor zijn eigen militaire spelletjes. Je betaalt de hoogste brandstofaccijnzen en treinkaartjes van Europa, en als dank mag je straks op een leeg perron toekijken hoe je verbinding wordt geschrapt omdat Den Haag te lui was om zijn spoor en bruggen op tijd te verbreden.

In zijn officiële reactie op het rapport moet minister van Infrastructuur en Waterstaat Vincent Karremans (VVD) met de billen bloot. Hij erkent zwart op wit dat er te weinig geld beschikbaar is om de verouderde infrastructuur in het benodigde tempo te herstellen. Een treurigere samenvatting van zestien jaar VVD-beleid bestaat bijna niet.

De bekentenis van VVD-minister Karremans legt het totale failliet van jarenlang Haags afbraakbeleid bloot. Je kunt niet voor miljarden aan defensie-avonturen en internationale prestigeprojecten tekenen, en vervolgens tegen de Nederlandse automobilist en ondernemer zeggen dat de schatkist leeg is als er een brug moet worden gerepareerd. Dat Karremans nu belooft om bij het verdelen van de kruimels voorrang te geven aan instandhouding en "samen met Defensie te kijken" hoe het gewone vervoer kan doorgaan, koopt geen enkele vrachtwagenchauffeur een meter asfalt voor.

Minister Karremans en het kabinet-Jetten moeten onmiddellijk stoppen met hun holle militaire grootspraak zolang onze eigen bruggen, tunnels en spoorlijnen op instorten staan. Repareer eerst de wegen waar de Nederlandse forens en transporteur elke dag overheen moeten, en haal geen enkele reiziger of goederentrein van het spoor om bestuurlijk achterstallig onderhoud te verdoezelen.

Den Haag wil voorop lopen op het wereldtoneel, maar krijgt zijn eigen colonnes nog niet eens over de brug. Hun internationale borstklopperij, jouw file en jouw rekening van 9,5 miljard.